کلمات طریقه: پنجاه درس اخلاقی صفحه 56

آن و صرف کردن در مصرفی که مُنْعم به آن راضی باشد.

و شکر، افضل منازلِ اهل سعادت است و سبب رفع بلا و باعث زیادتی نَعَماء است، و به این جهت امر و ترغیب به آن شده است.

قال اللّه تبارک وتعالی: لَئِنْ شَکَرْتُمْ لَأَزِیدَنَّکُمْ وَ لَئِنْ کَفَرْتُمْ إِنَّ عَذابِی لَشَدِیدٌ1...: «اگر شکر کنید البته نعمت را برشما زیادمی کنم و اگر کفران کنید همانا عذاب من سخت و شدید است»

و از این آیه شریفه و اخبار معتبره معلوم می شود که: کفران نعمت که ضدّ شکر است باعث شقاوت آدمی است در عُقْبی، و موجب حِرمان و سلب نعمت است در دنیا.

شیخ سعدی گفته و چه خوب گفته:

که اجلِّ کائنات از روی ظاهر آدمی است و اذلِّ موجودات سگ، و به اتّفاق خردمندان سگ حق شناس بِهْ از آدمی ناسپاس.

سگی را لقمه ای هرگز فراموش نگردد گر زنی صد نوبتش سنگ

وگر عمری نوازی سفله ای را به کمتر چیز آید با تو در جنگ

و چون معنی شکر «صرف نعمت» است در مصرفی که رضای مُنعم در آن است، عَلی هذا از برای بندۀ شاکر لازم است شناختن چیزهائی که رضای الهی در آن است، و دانستن اموری که مکروه و خلاف رضای او می باشد تا متمکّن از ادای شکر و ترک کُفران بوده باشد.

و راهی که به آن توان جمیع محبوبات و مکروهات الهی را یافت