ترجمه الجمان فی تشبیهات القرآن صفحه 148

تشبیه در سوره حجّ

(بیان) گفتار خدای- عزّ و جل-: وَ إِنَّ یَوْماً عِنْدَ رَبِّکَ کَأَلْفِ سَنَهٍ مِمَّا تَعُدُّونَ (1).

گفته شده: (مقصود از یوما (: یک روز) از روزهایی است که خدا در آن روزها آسمانها و زمین رای آفرید) آن قول از ابن عبّاس است.

معنای آیه چنین است: و بدرستی که یک روز از روزهای عذاب در محضر پروردگارت؛ از نظر سنگینی و طول کشیدن، همانند هزار سال از سالهایی است که ایشان می شمارند؛ پس اگر نه این است که نادانند، چگونه سرعت در رسیدن زمان عذاب رای خواستارند؛ و این معنی همانند این گفتار عرب است: (ایّام الحزن طوال و ایّام السّرور قصار (: روزگاران اندوه طولانی و روزگار شادی کوتاه است)).

یکی از یاران از شاعری قدیم برایم خواند: از بحر طویل 374 مساؤک سکر و الصباح خمار* نعمت و أیّام السّرور قصار و ذو الرّمه به همین معنی اشاره نموده با گفتارش:

375 و ما یوم خرقاء الّذی فیه نلتقی* بنحس علی عینی و لا متطاول (2) و نیز از آن معنی است، گفتار شاعر دیگر: از بحر کامل 376 و قصیره الأیّام ودّ جلیسها* لو دام مجلسها بفقد حمیم و شبرمه بن الطّفیل گفته است: از بحر طویلت.