الاربعین الحسینیه صفحه 32

دعبل فی تعداد قبور الها شمیین قوله:قلیله زوار سوا أن زوارا من الضبع و العقبان و الرخمات

تتمه مهمه

ائمه ی اثنا عشر - سلام الله علیهم - هنگام مرگ و اجل محتوم خود را می دانند و به اختیار از دنیا می روند، چنانچه در این معنی اخبار بسیار است در کتاب کافی و غیره.و در کافی مروی است که جناب صادق (ع) فرموده که هر امامی که نداند آنچه به او می رسد و به کجا کشد کار او، پس نیست حجت خدا. (1) .و نیز حضرت رضا (ع) فرمود که امیرالمؤمنین (ع) می شناخت قاتل خود را و مکان و زمان شهادت خود را، لکن بایستی مقدرات واقع شود. (2) و نیز در اخبار بسیار وارد شده بلکه ضرورت مذهب است که أئمه، علم به ما کان (3) و ما یکون (4) دارند و هیچ امری بر ایشان پوشیده نیست، و آنچه جناب سیدالشهداء (ع) در این خطبه اخبار به خبر شهادت خود فرموده متواتر در اخبار است، بلکه تمامی اهل بیت کشته شدن آن حضرت را در این مسافرت می دانستند. حدیث «ام سلمه» و «ام یمن» و غیر هما مشهور است. و نیز می دانستند که چاره ای از وقوع واقعه نیست، و در تقدیر حتمی مقدر و در لوح محفوظ مصور است، و چون این نحو از علم مناط (5) تکالیف شرعیه نیست، بلکه تکالیف منوط (6) به علوم رسمیه (7) و حاصل از اسباب عادیه ی علم (8) است؛ و نیز باید دانست که ائمه و اولیا را جهت قدسیه ی ملکوتیه ای هست و ارواح خاصه به ایشان، و از این جهت بسط می شود علم برای آنها و قبض نمی شود، و از این جنبه و جهت تمام فعل و قول خالق را به خود نسبت دهند و افعال و اقوال خود را به خدا، بلکه خود را به مرتبه ی جوارح و اعضاء الله خوانند؛ مانند «ید الله» (9) و «عین الله» (10) .

1- 70. کلینی: اصول کافی، ج 1، ص 258، چاپ بیروت.
2- 71. همان، ج 1، ص 259.
3- 72. آنچه شده.
4- 73. آنچه خواهد شد.
5- 74. معیار سنجش.
6- 75. وابسته.
7- 76. دانشهای معمولی و عادی.
8- 77. ابزارهای عادی شناخت.
9- 78. دست خدا.
10- 79. چشم خدا.