سیر برخورد قرآن با یهود صفحه 292

داده بود که آنان هرگز درخور اعتماد نیستند و همواره از پشت، خنجر می زنند یا ممکن است فتنه ها را برانگیزند و توطئه ها بچینند یا اتحادیه دیگری مانند احزاب ایجاد کنند.(1) پس از صلح حدیبیه، یهود خیبر، گمان کرد چون پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم نتوانست وارد مکه شود، ضعیف است و به همین علّت، صلح را پذیرفت. این تفکر آنان را بر آن داشت تا با وارد کردن یک ضربه ناگهانی، به خواسته های خود برسند.(2)

این گونه اندیشه ها موجب شد در سال ششم هجری، سریه ای به فرماندهی حضرت علی بن ابی طالب علیه السلام با صد نفر به سوی فدک اعزام شد. در این ناحیه، طایفه ای از بنی سعد بن بنی بکر ساکن بودند و پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم از قصد جمعی از اهالی آنجا برای کمک به توطئه یهود خیبر، اطلاع یافته بود.(3)

در آغاز ربیع الاول سال هفتم (4) هجرت، پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم با هزار و چهارصد مجاهد فی سبیل اللَّه(5) که در حدیبیه حضور داشتند(6) یا داوطلبانه در این جنگ شرکت می کردند، (7) یهودیان را غافلگیر نمود و وانمود کرده بود قصد سرزمین غطفان را دارد.(8) به این ترتیب که از سویی، اهل غطفان و فزاره به تصور حمله به ایشان ترسیدند و سعی کردند در سرزمین خود بمانند و دفاع کنند که این مسأله، علاوه بر ترساندن این دو گروه، امکان کمک آنان به خیبر را به صفر

1- نبردهای محمّد، ص 214.
2- پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و آیین نبرد، ص423.
3- تاریخ الرسل والملوک، ج3، ص1101.
4- تاریخ یعقوبی، ج1، ص415.
5- السیره النبویه، ج2، ص223؛ العبر، ج1، ص436.
6- این عده جمعی از مسلمانانی بودند که در بیعت رضوان با پیامبر بیعت نمودند و در همه حال، آن حضرت را همراهی می کردند و در بیعت خویش، صداقت و خلوص نیت داشتند؛ به گونه ای که قرآن کریم اشاره می کند: «لَّقَدْ رَضیِ َ اللَّهُ عَنِ الْمُؤْمِنِینَ إِذْ یُبَایِعُونَک تحَْتَ الشَّجَرَه فَعَلِمَ مَا فیِ قُلُوبهِِمْ فَأَنزَلَ السَّکینَه عَلَیهِْمْ وَ أَثَابَهُمْ فَتْحًا قَرِیبًا» ؛ «خداوند از مؤمنان- هنگامی که زیر آن درخت با تو بیعت کردند- راضی و خشنود شد. خدا آنچه را در درون دل هایشان [ از ایمان و صداقت ] نهفته بود، می دانست؛ از این رو آرامش را بر دل هایشان نازل کرد و پیروزی نزدیکی به عنوان پاداش نصیب آن ها فرمود». (فتح: 18).
7- حیاه محمّد صلی الله علیه و آله و سلم، ص276.
8- غطفان از هم پیمانان یهود خیبر بود ( السیره النبویه، ج2، ص225).