- مقدمه 1
- پیشگفتار 3
- عصمت اهل بیت علیهم السلام 12
- فصل اول: بررسی آیه تطهیر 17
- اشاره 17
- 1. اهمیت آیه تطهیر 18
- اشاره 19
- 2. مفردات آیه تطهیر 19
- 3. دیدگاه عالمان شیعه و خاستگاه آن 43
- 4. دیدگاه علماء اهل سنت و سرچشمه اختلاف 44
- 5. خلاصه و نتیجه گیری 55
- 6. چگونگی تعمیم آیه تطهیر به معصومان دیگر 64
- 7. نگاهی به شخصیت عکرمه و بررسی حدیث او 65
- اشاره 65
- فصل دوم: بررسی شعر شاعران عرب پیرامون آیه تطهیر 69
- اشاره 69
- 1. نگرشی بر پیشینه و جایگاه رفیع شعر 70
- اشاره 83
- 2. تطهیریه های قرن دوم تا عصر حدیث توأم با شرح حال شاعران 83
- اشاره 84
- شاعر: عبدی 84
- شعرِ عبدی 85
- شاعر: سید حمیری 87
- شعر: سید حمیری 99
- شعرِ ذکوان 111
- شاعر: ذکوان 111
- شاعر: ابونُواس 113
- شعرِ ابونُواس 116
- اشاره 118
- شاعر: محمد بن ادریس شافعی 118
- شعرِ شافعی: 120
- شاعر: دیک الجّن 124
- شعرِ دیک الجن: 125
- شاعر: دِعبِل خُزاعی 127
- شعرِ دعبل: 130
- شاعر: وامق نصرانی 132
- شعرِ وامق نصرانی: 133
- اشاره 135
- شاعر: عَونی 135
- شعرِ عونی: 136
- شاعر: ابن علویّه 139
- شعرِ ابن علویه: 140
- شاعر: ابن دُرَید 141
- شعرِ ابن دُرید: 143
- شاعر: صنوبری 144
- شعرِ صنوبری: 145
- شاعر: ابوفِراس 146
- شعرِ ابوفِراس: 149
- شاعر: ابن هانی 152
- شعرِ ابن هانی: 154
- شاعر: ناشی ء صغیر 155
- شعرِ ناشئ صغیر: 158
- شاعر: سوسی 160
- شعرِ سوسی: 160
- شاعر: بِشْنَوی 161
- شعرِ بِشنَوی: 162
- شاعر: صاحب بن عباد 165
- شعر صاحب بن عباد: 172
- شاعر: موصلی 174
- شعرِ موصلی: 174
- شاعر: عبدی 175
- شعر عبدی 176
- اشاره 180
- شعرِ نصر بن منتصر: 181
- شاعر: نصر بن منتصر 181
- شعرِ ابن صباح 182
- شاعر: ابن صباح 182
- شاعر: ابوعلی ضریر 184
- شعرِ ابوعلیِ ضریر: 184
- شعرِ موسوی: 186
- شاعر: موسوی 186
- اشاره 187
- شاعر: خطیب حَصْکَفی 187
- شعرِ خطیب حَصْکَفی: 188
- شاعر: ابن عودی نیلی 189
- شعرِ ابن عودی: 190
- شاعر: ابن رُزّیک 192
- شعرِ ابن رُزّیک: 194
- شاعر: اخطب خوارزم 196
- شعرِ اخطب خوارزم: 197
- شعرِ منصور بالله: 201
- اشاره 201
- شاعر: منصور بالله 201
- شاعر: ابن طلحه شافعی 204
- شعرِ ابن طلحه شافعی: 207
- شاعر: ابن ابی الحدید 210
- شعرِ ابن ابی الحدید: 210
- شعرِ یمنی: 212
- شاعر: منصور بالله یمنی 212
- شاعر: شمس الدین حِلّی 214
- شعرِ شمس الدین حِلّی: 214
- شاعر: اِربِلی 216
- شعرِ اربلی: 218
- شاعر: ابن سَرایا 220
- اشاره 220
- شعرِ ابن سَرایا: 221
- شعرِ مُقری: 223
- شاعر: مُقْری 223
- اشاره 225
- شاعر: ابن صبّاغ مالکی 225
- شعرِ ابن صباغ مالکی 228
- شعرِ کفعمی 230
- شاعر: کفعمی 230
- شاعر: ابن معتوق 232
- شعرِ ابن معتوق: 232
- شعرِ مُقری کاظمی: 235
- شاعر: مُقری کاظمی 235
- اشاره 235
- شاعر: آخوند مسیحا 238
- شعرِ آخوند مسیحا: 239
- شاعر: حَضرمی 241
- شعرِ حَضْرَمی: 241
- اشاره 243
- شاعر: شافعیِ عسیری 243
- شعرِ شافعیِ عَسیری: 244
- شاعر: ابن جُبَیر 247
- شعرِ ابن جُبَیر: 247
- شعرِ ساعاتی: 248
- شاعر: ساعاتی 248
- منابع 250
- چکیده: 261
- خلاصه الرساله 262
شاعر: دیک الجّن
ابومحمد عبدالاسلام بن رغبان بن عبدالسلام بن حبیب بن رغبان بن یزید بن تمیم کلبی حُمُصی سَلَمانی شیعی، مشهور به دیک الجن در سال 161 هجری(1) در شهر حُمُصّ(2) در سوریه(3) به دنیا آمده همانجا ساکن شد.(4) اصل او از بلد سَلَمیّه(5) نزدیک حماه(6) بود و هیچگاه از بلاد شام دور نشد.(7)
مذهب او شیعه(8) بوده و علمای اهل سنت می گویند تشیع خوبی داشته است.(9) وی از شعراء عصر عباسی می باشد،(10) ولی شعر را وسیله درآمد قرار نمی داد.(11)
دیک الجن بسیار خوب شعر می گفته(12) و شاعری خوش طبع است.(13) مذهب او در شعر مانند ابی تمام بوده(14) و ابوتمام و دیگران از او بسیار اخذ کرده اند.(15)
در مراثی امام حسین (ع) آثار بسیار دارد.(16) جدّ او «تمیم» از کسانی بود که
1- حیوه الحیوان الکبری، ج 1/497؛ تاریخ اسلام ذهبی، وفیات سال 231 تا 240/245؛ الاعلام، ج 4/5.
2- وفیات الاعیان، ج 3/184؛ تاریخ اسلام ذهبی، جلد مربوطه /244؛ الکنی و الالقاب، ج 2/237.
3- الاعلام، ج 4/5.
4- الاغانی، ج 14/52.
5- تاریخ اسلام ذهبی، جلد مربوطه 1/244.
6- الاعلام، ج 4/5.
7- الاعلام، ج 4/5.
8- سیر اعلام النبلاء، ج 11/163؛ تاریخ اسلام ذهبی، جلد مربوطه/ 245.
9- حیوه الحیوان الکبری، ج 1/497؛ وفیات الاعیان، ج 3/184.
10- تاریخ اسلام ذهبی، جلد مربوطه/244؛ حیوه الحیوان الکبری، ج 1/497.
11- وفیات الاعیان، ج 3/184؛ الاعلام، ج 4/5.
12- مختصر تاریخ دمشق، ج 15/111؛ وفیات الاعیان، ج 3/184.
13- مختصر تاریخ دمشق، ج 15/111.
14- الاغانی، ج 14/52، الکنی و الالقاب، ج 2/237.
15- تاریخ اسلام ذهبی، جلد مربوطه/345.
16- الاغانی، ج 14/52؛ وفیات الاعیان، ج 3/184؛ تاریخ اسلام ذهبی جلد مربوطه/ 244؛ سیر اعلام النبلاء ج 11/164؛ حیوه الحیوان الکبری، ج 1/497.