بازپژوهی تحریف ناپذیری قرآن صفحه 276

البته این اشکال مبنایی است؛ لذا، سخن محقّق اصفهانی رحمه الله بر پایۀ دیدگاه شان دربارۀ «حجّت اصطلاحی» - ما یصحّ الاحتجاج به فی مقام الذمّ والعقاب - صحیح است؛ زیرا، بر آیات مربوط به اعتقادات و قصص عقاب مترتب نمی شود؛ اما بر اساس مبنای مختار - که حجّت به صحّت اسناد آیات به خداوند است - قابل پذیرش نیست.

اما حتی بر اساس دیدگاه محقّق اصفهانی رحمه الله نسبت به معنای حجّت اصطلاحی، بر فرض وجود علم اجمالی به تحریف نیز می توان آیاتی چون لَوْ کانَ فِیهِما آلِهَهٌ إِلاَّ اللّهُ لَفَسَدَتا1 را به خداوند متعال نسبت داد؛ زیرا، آیات اعتقادی از دایره ابتلای مکلّف خارج اند و از این رو، علم اجمالی دربارۀ آن ها منجّز نیست. لیکن بر اساس مبنای شیخ انصای رحمه الله و دیدگاه برگزیده، با وجود علم اجمالی به تحریف در قرآن، نمی توان هیچ آیه ای را به خداوند متعال نسبت داد؛ چه آیات الاحکام و چه غیر آن؛ چرا که این آیات، در اطراف علم اجمالی به تحریف باقی هستند.

دلالت روایات دالّ بر تحریف را نیز نمی توان پذیرفت؛ زیرا، روایات تنها به مسائل اعتقادی مربوط نیست و بلکه از آیات الأحکام را نیز شامل است، مانند: آیۀ شریفۀ وَ إِنْ خِفْتُمْ أَلاّ تُقْسِطُوا فِی الْیَتامی فَانْکِحُوا...2 که دربارۀ جواز نکاح با ایتام است و ارتباطی با مسائل اعتقادی ندارد.

بزرگانی مثل محقّق بروجرودی رحمه الله نقد و سخن آخوند خراسانی رحمه الله