ابو فراس حمدانی صفحه 45

علویان است . نام ابن معتز به عنوان «خلیفه یک روزه» در فهرست نوادر روزگار ثبت است . پس از عزل مکتفی ، جمعی از اعیان با وی که لقب «المنتصف بالله» برگزیده بود ، مخفیانه بیعت کردند ، اما طرفداران مقتدر برادر مکتفی بر او و یارانش هجوم بردند و تمامی آنان را قلع و قمع ساختند و خود ابن معتز را با وضع فجیعی کشتند . ر . ک : الاغانی ، ابوالفرج اصفهانی ، ج 9 ، ص 318; الکامل فی التاریخ ، ج 8 ، ص 18; تاریخ طبری ، ج 11 ، ص 404; دیوان اشعار الامیر ابی العباس ، ابن معتز ، به کوشش محمد بدیع شریف ، ج 1 ، ص 219 255; شرح شافیه ابی فراس ، ص 63; دائره المعارف بزرگ اسلامی ، ج 4 ، ص 632 641 .

خویش در محیطی نظامی و پرشور ایراد کرد . (1) البته با توجه به همزمانی ابن سکره و ابن معتز ، می توان شافیه ابوفراس حمدانی را پاسخ به جریان ضد ولایی و اعلام انزجار از جناح مخالف اهل بیت که در سروده های آن دو نفر تبلور یافته بود ، دانست . (2)

ترجمه شافیه شصت بیتی ابوفراس را مرور می کنیم :

الدّینُ مُخْتَرمٌ وَ الحَقُّ مُهْتَضَمُ

وَ فَیءُ ألِ رَسُولِ اللهِ مُقْتَسَمُ . . .

حقیقت از دست رفته ، رشته دین از هم گسیخته ، اموال آل رسول خدا [ در دست دشمنان] قسمت شده است;

مردمی که می بینید ، مردمی نیستند که تحت فرمان رهبران خود باشند و گوسفندان و

چهار پایانند !

خواب کم را هم بر خویش حرام کرده ام و دلی که با اندوه و با همت عالی در ستیز است ، مرا بیدار نگه داشته است;