- مقدمه 1
- ستاره مَنبِجْ 3
- بخش نخست : میلاد مهر 3
- خاندان 4
- با امیر حلب 6
- در محفل ابن خالویه 7
- آل حمدان 8
- بخش دوم : سردار سیف 8
- سیف الدوله 9
- کارگزار جوان 12
- در سنگر سازندگی 14
- برخورد با قبایل شورشی 15
- نبرد با روم 17
- اسارت 22
- رهایی 30
- فرمانروایی حمص 31
- بخش سوم : شهریار شعر 32
- الهام آسمانی 32
- شعر ابوفراس 35
- در منظر نظر 37
- دیوان شعر 41
- شاعر اهل بیت 42
- شاعر اهل بیت 42
- الف) شافیه 44
- ب) هائیه 54
- رومیات 59
- رومیات 59
- الف) کرامت نفس (لنا الصدر أو القبر) 60
- ب) سوز دل(2) (مصابی جلیل) 62
- ج) شکوه (فلاتنسبن الی الخمول) 66
- د) منبج (القوم قرم حیث حل) 68
- ه) در سوگ مادر (ام الأسیر) 71
- و) روزگار فراخ (فَقُلْ لبنی عمی) 73
- گزیده ها 74
- طوفان بلا 77
- کتابنامه 80
تخوفت من اعمامی العرب اربعا
4 . بغیه الطلب فی تاریخ حلب ، عمربن احمد بن ابی جراده ، ج 6 ، ص 4291 .
سپس عمویش ابوالعلای سعید را که قصد تصرف آن جا را داشت ، به قتل رساند . (1) در سومین بهار زندگی ابوفراس مرگ پدر پیش آمد و در این سنین آغازین ، غم یتیمی بر سرش سایه افکند .
در این مقطع ، آغوش مهربان مادر ، یگانه ملجأ و تکیه گاه ابوفراس بود و او دوران کودکی و نوجوانی را تحت تربیت مادر سپری کرد . این زن در رشد و پرورش وی از هیچ کوششی دریغ نکرد و سرمایه عمر خویش را بر سر تربیت فرزند نهاد . (2)
با امیر حلب
شهر فراخ و خُرّم حلب از جمله متصرفات سیف الدوله (برادر ناصرالدوله) بود و آن سردار دلیر ، این شهر را بین سال های 333 334 قمری به تصرف خویش در آورد و بر آن خطه وسیع استیلا یافت . پس از تأسیس حکومت سیف الدوله در حلب ، ابوفراس نوجوان به همراه مادر خود راهی آن شهر شد . سیف الدوله ، عموزاده خردسالش را تحت سرپرستی خود گرفت و سپس با خواهر او ازدواج کرد . (3)
امیر حلب با فراهم آوردن تمام امکانات ، زمینه پرورش سالم او را مهیّا ساخت و مربیان کارآزموده ای را در ادب و شعر و فنون جنگی برای او گمارد . به جز این تمهیدات ،
خُلق و خو و رفتار دلیرانه سیف الدوله تأثیر شگرفی بر شکل گیری شخصیت ابوفراس داشت; بدان حد که می توان پس
1 . دائره المعارف بزرگ اسلامی ، ج 1 ، ص 689 . ابوالعلا ابتدا به دست برادرزاده اش ناصرالدوله اسیر شد ، آن گاه غلامان ناصرالدوله او را به طرز فجیعی به قتل رساندند . ر . ک : دائره المعارف تشیع ، ج 1 ، ص 430 .
2 . ابوفراس الحمدانی حیاته و شعره ، عبدالجلیل حسن عبد المهدی ، ص 85 .
3 . الفرج بعد الشده ، محسن تنوخی ، ج 1 ، ص 225; دائره المعارف تشیع ، ج 1 ، ص 430 .