مهاجران آل‌ابوطالب صفحه 526

قرن اوّل

1- ابو یزید، عقیل بن ابی طالب بن عبد المطّلب بن هاشم،

برادر مولایمان امیر المؤمنین (ع)، که ده سال از آن حضرت بزرگتر بود. وی در شمار نخستین حاملان علم ادب و دارای مقام شامخی در علم نسب و مردی حاضر جواب به شمار می‌رفت.

بیان کوبنده و منطق برّان عقیل بیانگر مقام علمی اوست، وی نسب شناس‌ترین فرد قریش بود و داناتر از همه به تاریخ و رویدادهای تاریخی آنها. او در این رشته بر همه مقدم بود و سخنورانی، همچون هشام بن محمد بن سائب کلبی و نظایر او به وی اقتدا می‌کردند، بنا بر این فضیلت سبقت از آن اوست.

صفدی در کتاب نکت الهمیان خود می‌گوید: «عقیل گلیمی داشت که آن را در مسجد رسول خدا (ص) می‌گسترد. مردم علاقمند برای فرا گرفتن علم نسب و تاریخ عرب به گرد او جمع می‌شدند. او از همه مردم حاضر جواب‌تر و در ایراد سخن از دیگران آماده‌تر و بلیغتر بود».

کسانی که مردم در مسائل علم نسب، به داوری نزد آنها می‌رفتند و قول آنان را می‌پذیرفتند چهار نفر بودند: عقیل بن ابی طالب، مخرمة بن نوفل زهری، ابو جهم بن حذیفة العدوی، و حویطب بن عبد العزّی العامری.

از جمله دلایل مهارت عقیل، در علم انساب عرب، به طوری که معروف