یادنامه طبری صفحه 172

نوشته‌ای نبوده که از او بخواهند قبل از خواندن، نام خدا را ببرد. تکرار پنج آیه اول سوره اقرأ هم چیزی نبوده که پیغمبر آنها را با نام خدا بخواند و لزومی به خواندن آنها هم نبوده است. چون گفتیم وحی به معنی صدای آهسته است. از آغاز تا پایان نزول قرآن هم رسم چنین بوده که جبرئیل آهسته و مؤدب فرمان الهی را می‌خوانده و پیغمبر آرام از وی می‌شنیده و همان‌دم در لوح دلش جای می‌گرفته و نقش می‌بسته است. عمده مطلب و منظور ما در این نوشتار اثبات این مطلب است.

به عبارت روشنتر خداوند به وسیله جبرئیل اینجا از پیغمبر می‌خواهد چون آغاز پیغمبری اوست و تازه وحی الهی بر اول نازل می‌شود، قبل از هر چیز «بسم اللّه الرحمن الرحیم» را که سرآغاز سوره و آن 5 آیه بوده است، به منزله شعار دین او و به منظور استمداد از نیروی لایزال الهی و اتکاء به ذات مقدس او، بگوید. این‌که می‌بینیم پیغمبر به ما مسلمانان دستور داده است که هر کار مهمی را آغاز می‌کنید قبل از آن بسم اللّه الرحمن الرحیم بگویید، از همین‌جا و آغاز وحی الهی به او در گفتن بسم اللّه الرحمن الرحیم سرچشمه گرفته است.

بنابراین، مجموع آیات نازله در آغاز نزول وحی، شش آیه بوده که بسم اللّه نخستین آنهاست، نه پنج آیه بدون بسم اللّه! سپس جبرئیل امین گفت: از این لحظه تو پیغمبر خدا و رهبر خلق هستی. پیغمبر هم با نیروئی که از برخورد با پیک وحی الهی و ارتباط با خدای مقتدر عالم پیدا کرده بود، با قدمهای محکم و ایمان راسخ به خانه آمد و بعثت خود را به علی علیه السّلام و خدیجه رضی اللّه عنها اطلاع داد. در آن حال نوری مخصوص و بوی بسیار خوشی از وجود عزیز پیغمبر دیده و استشمام می‌شد، و چون خدیجه پرسید، پیغمبر گفت این نور نبوت و بوی بهشتی است که از برخورد با امین وحی الهی پیدا کرده است. خدیجه گفت: آقا، من مدتها منتظر چنین روزی بودم. در حقیقت گفت:

خیلی هم دیر شده، و اگر تو رهبر خلق نباشی که باشد؟! به قول یکی از دانشمندان منصف بیگانه، اگر هیچ دلیلی برای عظمت پیغمبر اسلام جز این نباشد که همسرش نخستین کسی است که به او ایمان می‌آورد، کافی است چون اگر مردی توانست ادعای بزرگ خود را به زنش بقبولاند، خود دلیل بر راستی و درستی و لیاقت ذاتی اوست، که همسرش در او سراغ داشته و دعوی او را در همان لحظه اول می‌پذیرد.