یادنامه طبری صفحه 32

- القول فی تأویل قوله: العالمین. 56

و سرانجام در تفسیر سوره‌های آخر قرآن:

- بیان الدلیل العقلی علی الواحدانیة.

- القول فی تأویل قوله جل ثناءه و تقدست أسماءه: قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ... 57

با توجه به مطالب مذکور، این تفسیر شایسته احراز عنوان جامع البیان عن تأویل آی القرآن بوده و طبری نیز حق این کتاب را در تاریخ الأمم و الملوک، از رهگذار اعطای چنین عنوانی به آن، ادا کرده است.

تفسیر طبری به نام جامع البیان فی تفسیر القرآن به صورت دوره کامل سی جزء در دوازده مجلد در مطبعه امیریه بولاق مصر به سال 1329 قمری به طبع رسیده و همین چاپ در سال 1400 قمری از طریق افست به وسیله دار المعارف تجدید شده است.

همچنین پانزده جزء آن با تحقیق محمود شاکر و احمد شاکر با تصحیح انتقادی به وسیله دار المعارف مصر طبع و منتشر گردیده و ناتمام مانده است.

در مصر نیز سی جزء در دوازده مجلد در 1373 قمری تحت اشراف احمد سعد علی به طبع رسیده است.

ستایش علما و مفسران از جامع البیان طبری و کارآیی او در تفسیر

:* ابن الندیم:

... و کتاب فی التّفسیر لم یعمل احسن منه. 58

طبری را کتابی است در تفسیر که بهتر از آن تاکنون ساخته نشده است.

:* ابو حامد احمد بن ابی طاهر اسفراینی فقیه:

لو سافر رجل إلی الصّین حتّی یحصل له کتاب تفسیر محمّد بن جریر لم یکن ذلک کثیرا. 59

هرگاه کسی سفر به چین را در پیش گیرد تا به کتاب تفسیر محمد بن جریر دست یابد رنج