یادنامه طبری صفحه 429

[- طبری] که جوانتر از او بود ترتیبی وقایع نگاشتی داشته است سخنی که بظاهر زائیده آن‌گونه نوشته‌هایی است که نزد طبری یافت می‌شود.» تاریخ تاریخنگاری در اسلام ص 89.

______________________________
(89)- مقدمه محمد ابو الفضل ابراهیم بر تاریخ الرسل و الملوک ص 22.
(90)- مقالات تحقیقی ص 100. برای آگاهی بیشتر

-" Al- Tabari" E. J. Brill s, First Encyclopaedia of Islam 1913- 1936,) Leiden 1984 (Volume VII.

H. A. R. Gibb and J. H. Kranerst, Shorter Encyclopaedia of Islam, Leiden, 1961.

- Al- Tabari, Abu Djafar Muhammad B. Djarir

(91)- تاریخ تاریخنگاری در اسلام ص 86.
(92)- مقالات تحقیقی ص 84.
(93)- تاریخ طبرستان به تصحیح عباس اقبال (تهران، کتابخانه خاور [1320 ش]) صص 122- 123.
(94)- مقدمه محمد روشن بر تاریخنامه طبری ص 6.
(95)- مقدمه بر تاریخ الرسل و الملوک ص 18.
(96)- تاریخ تاریخنگاری در اسلام ص 157.
(97)- بسیاری از کتابهای یاد شده عربی توسط مستشرقان به چاپ رسیده، یا به زبانهای اروپایی ترجمه شده و درباره آنها نقد و اظهار نظر به عمل آمده است. خوشبختانه در دهه‌های اخیر، پاره‌ای از آن متنهای ارزنده به زبان فارسی نیز برگردانده شده و محققان جوان ایرانی از آن ذخایر تاریخی برخوردار شده‌اند.
(98)- برای آگاهی بیشتر- تاریخ‌نویسی فارسی در هند و پاکستان (تیموریان بزرگ، از بابر تا اورنگ زیب- 932- 1118 ه. ق) نگارش دکتر آفتاب اصغر، پاکستان، لاهور، خانه فرهنگ جمهوری اسلامی ایران، 1364 ش.
(99)- تاریخ ایران (1)- ایران در اوایل عهد اسلام، (تهران، امیر کبیر 1355 ش) صص 31- 32.

(100)- نمونه‌های زیر نشان‌دهنده این مطلب است:

- «قال ابو جعفر: و هذا ما لا یوصل الی معرفة ...» 1/ 37.

- «و طاف علیه و العهدة علیهم و انما نحن نقلنا ما قالوه» 1/ 61.

- «لم یذکر ابو جعفر من ایامها غیر یوم ذی قار و ...» 1/ 502.

- «هذا جمیعه ذکره ابو جعفر فی فتح الاندلس ...» 4/ 556.

و جایهای دیگر به نقل از چاپ بیروت 1385 ه/ 1965 م.

(101)- تاریخ تاریخنگاری در اسلام ص 169.

(102)- تاریخ ادبیات عرب ص 214.

(103)- «فابتدأت بالتاریخ الکبیر الذی صنّفه الإمام أبو جعفر الطبری إذ هو الکتاب المعوّل عند الکافة علیه، و المرجوع عند الاختلاف إلیه، فأخذت ما فیه من جمیع تراجمه، لم أخلّ بترجمة واحدة منها، و قد ذکر هو فی أکثر الحوادث روایات ذوات عدد، کلّ روایة منها مثل الّی قبلها أو أقلّ منها، و ربّما زاد الشی الیسیر أو نقصه، فقصدت أتمّ الروایات فنقلتها و أضفت إلیها من غیرها ما لیس فیها، و أودعت کلّ شی‌ء مکانه، فجاء جمیع ما فی تلک الحادثة علی اختلاف طرقها سیاقا واحدا علی ما تراه.

فلمّا فرغت منه أخذت غیره من التواریخ المشهورة فطالعتها و أضفت منها إلی ما نقلته من تاریخ الطبری ما لیس فیه، و وضعت کلّ شی منها موضعه، إلّا ما یتعلّق بما جری بین أصحاب رسول اللّه، صلّی اللّه علیه و سلّم، فإنی لم أضف