یادنامه طبری صفحه 456

سلفی‌گری، مسلک خاصی در مباحث و عقاید کلامی است که با نوعی سطحی‌نگری و قشری‌گری همراه است و ظهور و نمودش عمدتا در مسائل مربوط به ذات و صفات باری‌تعالی مشاهده می‌شود. هرچند که در یک بررسی عمیقتر و نگرشی اصولی‌تر، دامنه بحث را گسترده‌تر و شامل‌تر خواهیم یافت، و در واقع به این نتیجه خواهیم رسید که مسائل سیاسی، اجتماعی نیز از حیطه آن خارج نیست، زیرا همواره بسیاری از حاکمان عافیت‌طلب و سلاطین خواهان رفاه مطلق و ایادی ایشان، با انگیزه‌های سیاسی خاصّ، رواج‌دهنده آن نوع تفکّر بوده‌اند.

مترجمان طبری و کسانی‌که به تفصیل و توضیح به بیان شرح حال و زندگانی او پرداخته‌اند، در بخش ویژگیهای فکری و اعتقادی او، وی را سلفی خوانده‌اند و از کتابهایش بر مدعای خود شاهد آورده‌اند. ظاهرا نخستین کسی که طبری را سلفی خوانده و او را به داشتن طرز تفکّر سلفی‌گری موصوف داشته، شاگرد او عبد العزیز بن محمّد طبری است، بدین لحاظ که او استادش را مخالف انگاره معتزلیان دانسته است.

استاد حوفی نیز در تحلیل و بررسی خویش، با صراحت تمام سخن گفته و می‌نویسد: شاید سخنی دور از صواب نباشد اگر بگویم که طبری در تمام عقاید و افکارش سلفی بوده است و اگر دشمنانش جز این ادعایی داشته‌اند، نتوانسته‌اند دلیلی بر دعوی خویش اقامه کنند. 1 و پیرامون افراط طبری در سلفی‌گری که مخالفین را کافر