- دیباچه 1
- مقدمه 4
- نکتههایی در مورد اهمیت موضوع کتاب 4
- همچو سلمان 7
- اشاره 8
- فصل اول در آغوش اسلام 8
- 1. به سوی شام 9
- 2. در راه موصل 10
- 4. در عمّوریه 11
- 3. به سوی نصیبین 11
- 5. زمان اسلام آوردن سلمان 15
- 6. محل ولادت سلمان 18
- اشاره 21
- فصل دوم در نگاه معصومان (ع) 21
- 1. از منظر پیامبر (ص) 21
- 2. از منظر حضرت علی (ع) 24
- 3. از منظر حضرت فاطمه (س) 27
- 4. از منظر امام باقر (ع) 28
- 5. از منظر امام صادق (ع) 30
- 6. از منظر امام موسی بن جعفر (ع) 31
- اشاره 34
- فصل سوم حکمت و فقاهت 34
- 1. علوم عادی 35
- الف) تفسیر قرآن 35
- ب) حکیم و فقیه 36
- 2. عالم به اسرار 37
- الف) برو توبه کن 37
- اشاره 37
- ب) اگر ابوذر بداند 38
- ج) آگاهی به «اسم اعظم» 40
- اشاره 42
- فصل چهارم پیشگوییها 42
- 1. نوید لذّت عاشورا 43
- 2. سخن از کربلا و ... 45
- 3. شهید کوفه 46
- 4. ظهور امام غایب [ 47
- اشاره 50
- فصل پنجم در محضر علی و فاطمه (ع) 50
- 1. شب عروسی فاطمه (س) 51
- 2. تسلّی دادن به فاطمه (س) 52
- 3. ناظر درد و رنج 53
- 4. چادر وصله دار 54
- 5. دعوت فاطمه (س) و دعای نور 55
- 6. آخرین شب 57
- فصل ششم در جبهههای جنگ 59
- اشاره 59
- 1. جنگ خندق 60
- اشاره 60
- حفر خندق 61
- 2. جنگ حنین و طائف 66
- 3. جنگ قادسیه 67
- 4. فتح مدائن 70
- 5. جنگ بِلِنْجِر 74
- 6. پیکاری دیگر 74
- 1. محرومیت از نماز شب 77
- فصل هفتم آموزهها و هدایتها 77
- اشاره 77
- 2. ارتباط قلب و پیکر 78
- 3. میهمانی کم خرج 79
- 4. شش چیز عجیب! 80
- 5. حالت چطور است؟ 81
- 6. ظلمات روز قیامت 82
- 7. فردا شود پدید 82
- 8. آموختن ضروری 83
- 9. اهمیت حفظ امانت 83
- 10. سخن حکیمانه 84
- 11. روی سنگ داغ 85
- 12. با برادر من مهربان باش 86
- 13. عمل به هفت سفارش 87
- 1. سیره جانشینی 89
- فصل هشتم در ماجرای بیعت 89
- اشاره 89
- 2. موضعگیریهای سلمان 90
- 3. خطابه حکیمانه 91
- 4. دامن او را نمیگیرید؟ 93
- 5. مولای اعلم 94
- 6. سخنرانی در مسجد 96
- 1. احترام به مهمان 100
- اشاره 100
- فصل نهم روایتگر معارف 100
- 2. تفرقه امّت! 101
- 3. دعای صبح و شام 102
- 4. بهترین جانشین 102
- 5. معنای ولایت 103
- 6. فرزند نهم حسین (ع) 104
- 7. توسّل به محمّد و آل محمّد (ص) 105
- 8. پیشوایی و عدالت 106
- 9. روزه 27 رجب 106
- 10. زن منّتگذار 107
- 11. شرم الهی! 108
- 12. نشانههای قیامت 108
- 13. جزییترین احکام 112
- فصل دهم زن و فرزندان 113
- اشاره 113
- 1. ازدواج 114
- 2. فرزندان و نوادهها 115
- اشاره 115
- الف) ضیاء الدین 116
- ب) ابوکثیر بن عبدالرحمن 116
- ج) حسن بن حسن 117
- فصل یازدهم استانداری مدائن 118
- اشاره 118
- 1. جغرافیای سیاسی مدائن 120
- الف) برگزاری تفسیر قرآن 124
- 2. شیوههای مدیریتی سلمان 124
- ج) زهد و ساده زیستی 126
- ب) انفاق حقوق 126
- د) سرکشی و دلجویی 128
- ه) اطاعت از علی (ع) 129
- اشاره 131
- فصل دوازدهم وفات سلمان 131
- 1. در بستر بیماری 132
- 2. در انتظار میهمانان 133
- 3. مدت عمر 137
- 4. تاریخ وفات 139
- 5. بارگاه سلمان 140
- 6. زیارتنامه سلمان فارسی (ره) 143
- کتابنامه 147
بیشک، سلمان در این کار به مولای خویش حضرت علی (ع) اقتدا کرده، زیرا آن حضرت نیز در کوفه مشک آب زن ناتوانی را به دوش گرفت و به خانه خود برد. هنگامی که زن، حضرت علی (ع) را شناخت و از ایشان عذرخواهی کرد، علی (ع) این خدمترسانی را وظیفه خویش و یاریرسانی به یک مسلمان تحت حکومت خویش دانست. (1)
دربارهمعنای زُهد، ابنطُفیل میگوید: شنیدم که امام علی (ع) میفرمود:
الزّهدُ فی الدُّنیا قَصْرُ الأملِ، وَ شُکْرُ کُلِّ نِعْمَةٍ، وَ الوَرَعُ عَن کُلِّ ما حَرَّمَ اللهُ عَزَّوجلّ. (2)
زهد در دنیا این است که آرزوی دور و دراز (وابستگیزا) نداشته باشد، شکر هر نعمتی را (عملًا) انجام دهد و از هر چیزی که خداوند متعال آن را ممنوع اعلام داشته، پرهیز و خودداری جدّی داشته باشد.
د) سرکشی و دلجویی
سلمان حکیم در بازار دکّانی را برای مراجعه ارباب رجوع و محلّ اداری خود قرار داده بود. او علاوه بر رسیدگی به شکایتها و گزارشها، سرکشی و اطّلاع یافتن از وضع مردم و نیازهایشان را به
1- بحارالانوار، ج 41، ص 52.
2- کافی، ج 5، ص 71؛ بحارالانوار، ج 67، ص 310.