- دیباچه 1
- پیشگفتار 3
- 1. تولّد 5
- 1 از چشمه سار مهتاب 5
- 3. کنیههای حضرت عباس علیه السلام 6
- اشاره 6
- 2. نامگذاری 6
- الف) ابوالفضل 7
- ب) ابو القِربَة 7
- 4. لقبهای حضرت عباس علیه السلام 8
- الف) قمر بنیهاشم 8
- ب) باب الحوائج 8
- اشاره 8
- ج) سقّا 9
- د) کَبْش الکتیبة (قوچ لشکر) 10
- ه) حامی الظَعِینة 11
- 5. مادر عباس علیه السلام 12
- 6. خاستگاه تربیتی عباس علیه السلام 13
- 7. ازدواج حضرت عباس علیه السلام 14
- 8. مدت عمر 14
- 1. ویژگیهای جسمی 16
- 2 ویژگیهای فردی حضرت عباس علیه السلام 16
- الف) جنگآوری و شجاعت 17
- 2. ویژگیهای روحی و اخلاقی 17
- ب) دانش و بینش 18
- ج) ادب و فروتنی 19
- درخشش در جنگ صفین 20
- 1. عصر امیرمؤمنان علی علیه السلام 20
- 3 تلاشهای سیاسی حضرت عباس علیه السلام در دوران امامان علیهم السلام 20
- شرکت در خاکسپاری امام مجتبی علیه السلام 22
- 2. عصر امام حسن مجتبی علیه السلام 22
- حفاظت از امام در ماجرای دیدار ولید با ایشان 24
- 3. عصر امام حسین علیه السلام 24
- اشاره 24
- 1. همراهی پیوسته با امام حسین علیه السلام 27
- 4 نقش آفرینی حضرت عباس علیه السلام در حماسه عاشورا 27
- 2. آب رسانی 29
- 3. نمایندگی و سخنگویی از جانب امام 30
- 4. پشتیبانی از امام و شعارهای عاشورا 32
- 5. ردّ اماننامه دشمن 34
- 6. پرچمداری سپاه امام 35
- 8. شهادت فرزندان حضرت عباس علیه السلام 36
- 7. پیش فرستادن برادران برای نبرد 36
- 5 پیکار و شهادت حضرت عباس علیه السلام 39
- 1. دریافت اجازه برای نبرد 39
- 2. پنددهی به دشمن 40
- 3. نبرد با دشمن 41
- 4. قطع شدن دستان 43
- 5. شهادت 44
- 6 وقایعپس از شهادت حضرت عباس علیه السلام 46
- 1. نخستین سوگواری 46
- 2. وداع امام با عباس علیه السلام 47
- 3. سوگواری در خیمهگاه 48
- 4. سوگواری امّ البنین علیها السلام 49
- اشاره 53
- 7 بازماندگان و نوادگان حضرت عباس علیه السلام 53
- 1. فرزندان حسن بن عبیداللَّه بن عباس علیه السلام 54
- الف) عباس بن الحسن 54
- اشاره 54
- ب) عبیداللَّه بن الحسن 55
- ج) ابراهیم بن الحسن 56
- د) فضل بن الحسن 56
- ه) حمزة بن الحسن 57
- 2. دیگر نوادگان حضرت عباس علیه السلام 58
- 8 الگوگیری از شخصیت حضرت عباس علیه السلام 62
- 1. ضرورت الگوگیری از عاشورا 62
- الف) الگوی جانبازی 62
- 2. الگوگیری از شخصیت حضرت عباس علیه السلام 62
- ب) اسطوره وفاداری 66
- ج) اسوه ولایتپذیری 68
- 9 گلبرگی از کرامات 71
- 1. حضرت عباس علیه السلام در آینه روایات 80
- ب) گفتار حضرت فاطمه علیها السلام 80
- 10 حضرت عباس علیه السلام در آینه روایات و زیارات 80
- الف) گفتار حضرت علی علیه السلام 80
- ج) گفتار امام حسین علیه السلام 81
- د) گفتار امام سجاد علیه السلام 82
- ه) گفتار امام صادق علیه السلام 82
- 2. حضرت عباس علیه السلام در آینه زیارات 83
- زیارت مخصوص امام حسین علیه السلام 83
- 11 حرم مطهر حضرت عباس علیه السلام 85
- 1. تاریخچه حرم 85
- الف) نخستین بناها 85
- اشاره 85
- ب) بنای دوم 86
- ج) بنای سوم 86
- د) بنای چهارم 87
- ه) عصر جلایریان 87
- و) عصر صفویه 88
- ز) عصر افشاریه 88
- ح) عصر قاجاریه 89
- 2. دورنمایی از حرم فعلی 91
- الف) محل دفن سر 92
- 3. مقامها 92
- ب) مقام دست راست حضرت عباس علیه السلام 93
- ج) مقام دست چپ حضرت عباس علیه السلام 94
- 4. پاداش زیارت حضرت عباس علیه السلام 95
- 5. زیارتنامه 97
- کتابنامه 105
او به اندازهای شیوا شعر میسرود که او را برترین شاعر از فرزندان امام علی علیه السلام میدانستند. (1) او ده فرزند داشت که از جمله آنان، عبداللَّه بن العباس است. مأمون پس از درگذشت او، گفت: «بعد از تو ای فرزند عباس، همه مردم مساوی شدند(تو با دیگران تفاوت داشتی)».
مأمون جنازه او را پیاده تشییع نمود و شیخ بن شیخ خواندش. (2)
ب) عبیداللَّه بن الحسن
دربارهاش گفتهاند: مردی به سان او، پرهیبت و شکوه، دیده نشده بود. وی امارت حرمین شریفین مکه و مدینه را بر عهده داشت و امر قضاوت در این دو شهر نیز بر عهده او بود. (3) مأمون، او را در سال 204 ه. ق به سرپرستی امور حجاج بیتاللَّه الحرام منصوب کرد و در دوران مأمون نیز از دنیا رفت. به بازماندگان و نوادگان او که در سرزمین دمیاط بودند، بنیهارون و به دستهای از آنان که در فسای امروزی بودند، بنیهدهد میگفتند. گروهی از احفاد و دودمان او نیز در یمن سکنا گزیدند. عبیداللَّه بن الحسن، دارای یازده فرزند شد. از جمله آنان، قاسم بن عبیداللَّه بود که پست جد خویش، امارت و قضاوت در
1- تاریخ بغداد، ج 12، ص 126؛ اعیان الشیعة، ج 7، ص 413
2- جمهرة أنساب العرب، ج 1، ص 67؛ المجدی، ص 235؛ العباس علیه السلام، ص 198؛ الفصول الفخریة، ص 202
3- العباس علیه السلام، ص 200؛ الفصول الفخریة، ص 203