اختران فروزان ری و طهران، یا، تذکره المقابر فی احوال المفاخر صفحه 353

ص:356

مولد و منشاء و کلیه شرح حال خود را به تفصیل نوشته و خدمت ملکزاده دانشمندان وزیر علوم اعتضاد السلطنه فرستاده اند همان بعینه نقل می شود و آن این است:

مرحوم والدم سید محمد طباطبئی در علم طب ماهر بود و در فنون شاعری قادر چنانچه مرحوم فاضل گروسی در انجمن خاقان که احوال شعرای متاخرین از معاصرین خود را مینویسد شرح ال او را که متخلص به مظهر است بطریق اختصار نوشته است و من در احمداباد کجرات (هند) در ذی قعده 1238ق متولد شدم. و صاحب وسایل شیخ حر عاملی در وسایل جد اعلای مرا که میرزا رفیع الدین محمد معروف به نائینی است و صاحب تصانیف بسیار که از آن جمله حواشی بر اصول کافیست و الان بقعه او در تخت فولاد اصفهان مزار خاص و عام است در عداد مشایخ اجازه خود می شمارد.

و الان که سال 1294 هجریست بیست و یکسالست که در تهران می باشم و چون دانستم که تصنیف تازه صعب و غیر ممکن است چیز مستقلی ننوشتم ولی حواشی بسیار بر حکمت متعالیه که معروف باشعار است و غیره نوشته ام و اکنون در دست بعضی از طلاب و محل انتفاع است.

و این مدت یا از روی فطرت و یا از روی اضطرار قناعت را پیش نهاد خود کردم و از من تقاضاهایی تحریرا و تقریرا به ظهور نرسید و بدون دعوت به منزل دوستان اگرچه مشتاق بودندی نرفتم.

بالفعل اکثر طلاب از شهرهای مختلف که میل معقول دارند گرد من جمعند و هر جمعی بیخیالی برخی محض آموختن اصطلاح و طایفه ای به جهت آراستن مجالس و اندکی برای صداقت و ساده لوحی ثله من الاولین و قلیل من الآخرین.

هر کسی با ظن خود شد یار من***وز درون خود بجست اسرار من

میرزا جلوه رحمه الله علیه دارای اشعار و غزلیات و قصاید و مثنویات آبداریست چند بیتی از او را مینگارم.

خویش بنه بشناس ای فرو شده در تن***تن بهل این غفلت و ریشه پراکن

چند نمایی که تومنی بنه این دیو***ای تن خاکی که نیستی تو همی من