- پیش گفتار 1
- بخش اول: قرآن و عرفان 3
- اشاره 3
- فصل اول: چیستی و مؤلفه های عرفان اسلامی 4
- اشاره 4
- اقسام عرفان 8
- فصل دوم: قرآن، منبع حقیقی عرفان 19
- فصل سوم: شواهد قرآنی در سیر و سلوک عرفانی 29
- اشاره 29
- 1. صعود و رفعت 32
- 2. جهاد و هجرت 35
- 3. تتبّل و فِرار 37
- 4. لقاءالله، لقای رب 42
- 5. ملکوت، یقین، نظر، رؤیت، شهود 46
- بخش دوم: مبادی و مبانی سیر و سلوک در قرآن 50
- اشاره 50
- پیش درآمد 51
- فصل اول: ضرورت خودشناسی 54
- اشاره 54
- اشاره 56
- 1. عرفان به نفس، عرفان به خدا 56
- الف) گام های هفت گانه 61
- ب) دو گزاره نهایی 62
- 2. طریق عملی نفس 63
- 3. سلوک اخلاقی، مقدمه سلوک عرفانی (تهذیب نفس و ادراک رفیعالدرجات) 67
- ب) خوف و خشیت الهی 71
- 4. ثمره های سلوکی معرفتِ نفس 71
- الف) معرفت توحیدی به خدا 71
- اشاره 71
- ج) کنارهگیری از دنیا و دنیاگریزی 71
- و) روزیهای مادی و معنوی 72
- ه_) بصیرت نفس و روشنبینی درونی 72
- د) خویشتنیابی و خودنگه داری نفس بر اثر معرفتِ به خدا 72
- ز) حیات طیبه 73
- ی) ادراک حقیقی ایمان و یقین 74
- ط) رؤیت خدا با چشم دل 74
- ک) گشایش راه معرفت به خدا از خدا 74
- ح) شهود ملکوت 74
- ل) معرفت به پیامبراعظم صلی الله علیه و آله و پیشوایان هدایت و نور 75
- فصل دوم: عقلانیت و اعتدال در سیر و سلوکِ قرآنی 76
- فصل سوم: شریعتگرایی در سیر و سلوکِ قرآنی 79
- فصل چهارم: ایمانگروی و عمل صالحگرایی 82
- اشاره 82
- نمونههایی از احادیث درباره ایمان و عمل صالح 84
- فصل پنجم: انسان و شدن 88
- فصل ششم: عبودیتگرایی 91
- فصل هفتم: ولایتمحوری 97
- فصل هشتم: سلوکِ زندگیساز 100
- اشاره 107
- 1. داشتن انگیزه و اراده جدّی 107
- فصل نهم: برخورداری از شرایط سیر و سلوک 107
- 2. بصیرت حقیقی و معرفت یقینی 108
- 3. شکر و شکیبایی 109
- 4. تمرین و تداوم 110
- 5. توجّه و تسلّط بر نفس داشتن 111
- 6. داشتن مربّی و پیر راه 112
- 7. دوستان سلوکی 114
- 9. تفکر و تذکر 115
- 8. طهارت درون و برون 115
- فصل دهم: برداشتن گام عملی سیر و سلوک 117
- بخش سوم: ماهیت سیر و سلوک قرآنی 122
- اشاره 122
- فصل اول: چیستی سیر و سلوکِ قرآنی 123
- فصل دوم: درجات و مراتب سیر و سلوک در قرآن کریم 137
- فصل سوم: انسان در مسیر شدن(تکامل انسان) 142
- اشاره 145
- 1. خلق مدام و تجدد امثال 145
- فصل چهارم: شواهِدِ قرآنی 145
- 2. انسان کادح 147
- 3. فقر وجودی 149
- 4. پرسش از دانایان 150
- 5. زینت دل ها 152
- اشاره 155
- فصل پنجم: عرفان در منطق قرآن 155
- 1. ویژگی های عرفان قرآنی 161
- 2. ارزش یاد خدا 164
- 3. صفات یادکنندگان خدا (اهل ذکر) 165
- فصل ششم: تجارت نجاتبخش و جاودانه 170
- اشاره 179
- بخش چهارم: راه های معرفت الله و مراتب سیر و سلوک در قرآن 179
- فصل اول: راه های معرفت الله 180
- فصل دوم: ویژگیهای سالکان الهی در قرآن 191
- فصل سوم: عرفان به نفس، قرارگاه مرکزی سیر و سلوک الی الله 202
- اشاره 214
- فصل چهارم: تزکیه نفس، زیربنای عرفان عملی 214
- چند نکته درباره تزکیه نفس و رهاورد سلوکی آن 217
- فصل پنجم: اوصاف و اصول حاکم بر زندگی عرفانی از دیدگاه امام علی علیه السلام 224
- اشاره 232
- بخش پنجم: مراحل، مقامات و احوال عارفان در قرآن کریم 232
- فصل اول: توبه 246
- 1. ماهیت توبه 246
- اشاره 246
- 2. توبه خدا و بنده 255
- 3. نشانههای توبه حقیقی 256
- 4. توبه نصوح 258
- 5. شرایط، حقیقت، سرّ حقیقت، لطایف و اقسام توبه 259
- 6. نمونه هایی از توبه کنندگان در قرآن 262
- 7. توبه در احادیث 263
- فصل دوم: وَرَع 265
- اشاره 265
- 1. چیستی ورع 265
- 2. تفسیر ورع از دیدگاه معصومان علیه السلام و عارفان 267
- فصل سوم: زهد 273
- 1. ماهیت زهد 273
- اشاره 273
- 2. تفسیر زهد از دیدگاه معصومان 275
- 4. تفسیر زهد از دیدگاه استاد مطهری 277
- 3. تفسیر زهد از نظر امام خمینی رحمه الله 277
- 5. فلسفه و آثار زهد 282
- 1. مفهوم فقر 286
- فصل چهارم: فقر 286
- اشاره 286
- 2. ابعاد فقر از دیدگاه خواجه عبدالله انصاری 291
- فصل پنجم: صبر 295
- 1. چیستی صبر 295
- اشاره 295
- 2. اقسام و مراتب صبر 296
- اشاره 300
- 3. صبر در احادیث 300
- ج) صبر و پیروزی به واسطه آن در کمالات روحی، معنوی 301
- الف) فضیلت صبر 301
- ب) نقش صبر در سیر و سلوک الیالله و تحصیل مقامات معنوی و الهی 301
- د) نشانههای صابران 302
- فصل ششم: توکل 306
- 1. ماهیت توکل 306
- اشاره 306
- اشاره 308
- الف) دیدگاه حضرت امام رحمه الله : 308
- 2. مراتب و درجات توکل 308
- ب) دیدگاه خواجه عبدالله انصاری رحمه الله : 309
- 3. معانی مراتب و درجات توکل در احادیث: 310
- 4. چند نکته درباره توکل 311
- 5. فرق توکل و تفویض: 312
- فصل هفتم: رضا 314
- اشاره 314
- 1. مفهوم رضا 314
- 2. مقام، مراتب و ثمرات رضا در احادیث 318
- بخش ششم: اصناف انسان ها در قرآن 321
- اشاره 321
- پیش درآمد 322
- اشاره 322
- نکته اول 331
- فصل اول: نکاتی درباره اصناف انسان ها 331
- اشاره 331
- نکته دوم 333
- نکته سوم 335
- نکته چهارم 336
- نکته پنجم 338
- فصل دوم: مراتب وجودی اصناف سهگانه 344
- 1. معرفهالله 354
- اشاره 354
- اشاره 354
- 2. توحید 354
- فصل سوم: مراتب سلوک معرفتی و معنویتی سالکان و عارفان الهی 354
- الف) عبادت 355
- ب) ایمان 355
- ج) تقوا 356
- د) زهد 357
- ه_) خوف و خشیّت 357
- و) ذکر 358
- ز) حبّالله و حبّ رسول خدا صلی الله علیه و آله و عترت پاکش 358
- ط) ادب 359
- ح) یاد مرگ و استعداد برای آن 359
- فصل چهارم: راههای رسیدن به مقام ابرار و مقربان 361
- اشاره 361
- تکامل انسان در قرآن (شدن انسان در قرآن با توجه به چهار دسته آیات مربوط) 366
- اشاره 380
- 1. چیستی قرب 380
- فصل پنجم: باز بودن راه قرب 380
- 2. عوامل قرب الیالله 387
- 2. گذر از «اعتباریات» 389
- اشاره 389
- 1. معرفت به خدا 389
- فصل ششم: عناصر علمی و عملی رسیدن انسان به توحید و لقای رب 389
- 3. عمل صالح و خالص 390
- 4. هجرت از خود خاکی و رهایی از انیّت و انانیّت 394
- 5. انسانهای فوق حساب 395
- بخش هفتم: کتاب شناسی توصیفی عرفان 400
- اشاره 400
- 1. مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه 402
- 2. شرح چهل حدیث 405
- 3. آشنایی با علوم اسلامی(بخش عرفان) 408
- 4. در جستوجوی عرفان اسلامی 414
- 5. عرفان اسلامی 422
- 6. حیات عارفانه امام علی علیه السلام 427
- 7. سلوک عرفانی در سیره اهل بیت علیهم السلام 436
- 8. طریق عرفان 440
- 10. مقالات 441
- 9. رساله لب اللباب در سیر و سلوک اولی الالباب 441
- 11. انسان و قرآن 442
- 12. ترجمه مصباح الشریعه و مفتاح الحقیقه 443
- 13. روح مجرد 444
- 14. بحر خروشان 446
- 16. در محضر لاهوتیان 447
- 15. الهیه 447
- 17. آیینه دار طلعت یار 448
- 18. آفتاب و سایه ها (نگرشی بر جریانهای نوظهور معنویت گرا) 450
- 19. جریان شناسی انتقادی عرفانهای نوظهور 450
- 20. قبیله حیله 451
- کتابنامه 454
یک تا دوازده)، کتاب نقد (شماره های 35، 39، 31، 43،45، 46) که از سوی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی چاپ و نشر می یابد، مجله حوزه (شماره 120 ویژه جریان شناسی عرفانی) که از سوی دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم منتشر می شود، دو ماهنامه خلق (شماره 6 و 7) که به وسیله مؤسسه فرهنگی دارالهدی چاپ و نشر می یابد، سودمند هستند. البته مجلات گوناگون دیگری نیز به صورت ویژهنامه یا موردی، هم اخبار و گزارشهایی از عرفانهای نوظهور را ارائه میدهد و هم حاوی مقالات علمی در نقد چنین معنویت های نوپدید هستند و مطالب بسیار خوبی دارند.
همچنین کنگره ها، همایش ها و هم اندیشی هایی به ویژه سالهای اخیر در ایران برگزار شده اند که محصولات فرهنگی _ علمی مفیدی در نقد مکتب های عرفانی، فرقه های معنا گرا و جنبش های جدید معنویت گرا چاپ و منتشر کرده اند، نمونه آن، همایش «پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله؛ عرفان و معنویت نو» بود که از سوی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تهران برگزار شد کارگاه های آموزشی مناسبی نیز برای اطلاعرسانی و نقد چنین جریان هایی در دانشگاه های کشور برگزار شده است که محصولات آن در قالب نوارها و CDها و نشریات و جزوات موجود است.
امروز در دنیای وب نیز همانطور که فعالیت جریانهای عرفانی نوظهور به وفور دیده می شود، سایت هایی هم برای نقد آنها تلاش می کنند که قابل استفاده هستند. ازاین رو، انسان خواهان شناخت و ارزیابی و نقد چنین پدیده های نوآمدی میتواند به آنها دسترسی یابد تا هم بشناسد و هم بشناساند و در گرداب مهیب و درّه عمیق و وحشتناک عرفانهای سرابی و دروغین قرار نگیرد و در دام های تنیده آنها شکار نشود. تهاجم فرهنگی غرب، شبیخون و قتل