- فصل اول:کلیات 1
- بیان موضوع 1
- اشاره 1
- سابقه پژوهش 2
- سؤالات تحقیق 3
- روش تحقیق 4
- فرضیه ها 4
- نوآوری تحقیق 5
- اهمیت و ضرورت 6
- روش : 7
- نقد: 7
- اشاره 7
- دیدگاه: 7
- 1-1مفاهیم و اصطلاحات 7
- ترادف: 8
- 1-8-1 شرح حال: 11
- 1-8 بنت الشاطی 11
- 1-8-2- آثار و تألیفات بنت الشاطی : 14
- 1-8-3- جایگاه آثار بنت الشاطی در ایران : 16
- 1-8-4 کتاب الأعجاز البیانی 20
- 2-8 ترجمه ی الأعجاز البیانی 22
- اشاره 22
- الف: نقص و افتادگی در ترجمه: 22
- ب: افزودن مطالبی در ترجمه که در متن اصلی نیست: 24
- فصل دوم:دیدگاه ها در باب ترادف یا عدم ترادف 26
- اشاره 26
- اشاره 27
- مقدمه 27
- اشاره 28
- 2-1 وجود ترادف در زبان عربی و قرآن کریم 28
- 2-1-1 ا سباب وعوامل ترادف 30
- 1-تداخل گویش ها و لهجه ها 30
- اشاره 30
- 2-تلقی واحد از اسم و صفت 31
- 3- وام گیری از زبان های دیگر 32
- 4- تطوّر زبانی 32
- اشاره 34
- 2-1-2 فوائد ترادف 34
- 2- امکان استفاده از کلمات فصیح تر 34
- 1-گسترش طرق بیان . 34
- 3- تفنن در عبارت 35
- 4- توسعه در الفاظ 35
- 2-2- 1 مخالفان ترادف 36
- 2-2 عدم ترادف در زبان عربی و قرآن کریم 36
- اشاره 37
- 2-2-2 ادله ی منکران ترادف 37
- 1- وضع هر کلمه برای یک معنای خاص. 38
- 2- ارائه تعریف خاص از ترادف . 38
- 4- تفکیک میان اسم وصفت 39
- 3-تفکیک میان ترادف تام و ناقص 39
- اشاره 40
- 2-4 نظر مختار 40
- 2-3 وجود ترادف در زبان عربی و عدم آن در قرآن کریم 40
- 1- اصل عدم ترادف در قرآن کریم 41
- 2-قرآن کریم معیار شناخت تمایز معانی 42
- 3- قرآن کریم پایه گذار تفاوت معنایی 43
- خلاصه و نتیجه ی فصل دوم: 44
- اشاره 45
- فصل سوم:بیان دیدگاه و روش بنت الشاطی در باب عدم ترادف در قرآن 45
- 3-1تعریف بنت الشاطی از ترادف 46
- 3-2 دیدگاه بنت الشاطی در موضوع ترادف در زبان عربی 47
- 3-3دیدگاه بنت الشاطی در موضوع ترادف در قرآن 49
- 3-4مبانی بنت الشاطی در عدم ترادف 50
- 3-4-1تعدد گویش ها و تفاوت زبان ها 50
- 3-4-2معنای خاص قرآنی 51
- 3-5منابع شناخت واژه ها از نظر بنت الشاطی 52
- 3-6روش بنت الشاطی در اثبات عدم ترادف میان واژه ها 53
- 3-7 نمونه هایی از روش استادانه ی بنت الشاطی در تبیین عدم ترادف بین کلمات 55
- 3-7-1 رؤیا و حلم 55
- 3-7-2 نأی و بُعد 59
- 3-7-3 أنداد 62
- 3-8 خلاصه و نتیجه 66
- فصل چهارم:نقد دیدگاه و روش بنت الشاطی در باب عدم ترادف در قرآن 67
- اشاره 67
- 4-1 بررسی و نقد دیدگاه بنت الشاطی 68
- 1- برداشتِ از بعضی آیات قرآن کریم 68
- اشاره 68
- 3-توجه به معنای خاص کلمه جدای از سیاق 69
- 2-نبود شاهدی مبنی بر فهم اعراب عصر نزول از عدم ترادف 69
- 5-اعتراف برخی از طرفداران عدم ترادف در قرآن به ناتوانی در اثبات 70
- 4-اعتراف غیر مستقیم بنت الشاطی به وجود ترادف در قرآن 70
- 6-ماهیت اثبات عدم ترادف ماهیتی ،دست نیافتنی 71
- بررسی و نقد روش بنت الشاطی 72
- اشاره 72
- 4-2-1 آنس و اَبصر 72
- اشاره 72
- بررسی و نقد 72
- بررسی و نقد : 75
- اشاره 75
- 4-2-2 حلف و قسم 75
- اشاره 77
- 4-2-3 زوج و امرأه 77
- بررسی و نقد 78
- 4-2-4 انس و انسان 80
- اشاره 80
- بررسی و نقد 80
- بررسی و نقد 82
- 4-2-5 نعمت و نعیم 82
- اشاره 82
- اشاره 87
- 4-2-6 یؤَیِّدُ و یقوی ( از مسائل نافع ابن ازرق ) 87
- ترجمه 87
- 4-2-7 ألفی و وَجَد ( از مسائل نافع ابن ازرق ) 89
- اعتراف بنت الشاطی به ناتوانی در اثبات عدم ترادف 89
- تفاوت معنایی ارائه شده توسط بنت الشاطی 92
- 4-2-8 « فاز » و « سَعِدَ و نجا » ( از مسائل نافع ابن ازرق ) 92
- بررسی و نقد 93
- 4-2-9 « سواء » و « عدل » 94
- اشاره 94
- ترجمه: 94
- اشاره 96
- 4-2-10 « فلک و سفینه » و مشحون و الممتلئه » 96
- ترجمه: 97
- اشاره 99
- خلاصه و نتیجه: 99
- منابع و مآخذ 100
1- 1عایشه عبدالرحمن بنت الشاطی، اعجاز بیانی قرآن، ترجمه ی حسین صابری، تهران، انتشارات علمی و فرهنگی 13 ش صص 16 و 17
فرضیه ها
روش بنت الشاطی در بیان عدم ترادف، استقرای کامل در نمونه های قرآنی و هم ریشه های آن در کلام الله است ولی به نظر می رسد در بعضی موارد به صورت کامل و جامع استقرا ،صورت نگرفته است و در نتیجه در بیان عدم ترادف به خطا رفته است.
مثلاً در جایی گفته است تمام کاربردهای قرآنی کلمه ی نعمت بررسی شده است حال آنکه تمام کاربردهای این کلمه مورد مداقّه و تأمل قرار نگرفته است.
روش تحقیق
ابزار تحقیق در این پایان نامه کتابخانه ای و اسناد مکتوب است .از یک طرف آثار خود بنت الشاطی به ویژه کتاب الأعجازالبیانی مد نظر بوده است و از سوی دیگر سایر منابع و در رأس همه ی آنها قرآن کریم منبع فیض بوده است .استفاده از قرآن کریم در نقد و بررسی دیدگاه بنت الشاطی بدان جهت از اهمیت برخوردار است و از منابع اصلی قرار گرفته است که بنت الشاطی خود با معیار قرار دادن قرآن و داور نهایی تلقی کردن آن در دریافت و شناخت معنای کلمات کوشش کرده است . روش تحقیق در این پایان نامه نیز همان روش بنت الشاطی است. بنت الشاطی در بیان عدم ترادف بین دو کلمه مانند « نعمت و نعیم » به تمام کاربردهای قرآنی آن مراجعه می کند و آنچه از کاربردهای قرآنی در معنای کلمات فهمیده می شود مبنای عدم ترادف قرار می دهد. ما نیز در این مقال به همان روش، عمل می کنیم با این تفاوت که تمام نمونه های قرآنی و ریشه ای آن کلمه به طور کامل بررسی می شود تا در بیان تفاوت معنایی به صواب نزدیک تر شویم. آنچه در روش بنت الشاطی بعضاً مغفول مانده است.