- مقدمه 1
- سابقه تاریخی گورستان های اصفهان 2
- تربت پاک 2
- موقعیت جغرافیایی و وسعت محدوده گورستان تخت فولاد: 3
- وجه تسمیه 4
- سابقه تاریخی گورستان تخت فولاد: 4
- پیش از اسلام 5
- پیش از دوران صفویه 6
- پس از اسلام 6
- دوران صفویه 7
- دوره افشاریه و زندیه 8
- پس از دوران صفویه 8
- دوره قاجاریه 8
- دوره معاصر 10
- دوره پهلوی 10
- اشاره 10
- پروژه های عمرانی: 11
- طرح ساماندهی گلستان شهدا 14
- پژوهش و تحقیق: 15
- برنامه های فرهنگی 15
- اطلاع رسانی 16
- بازدید و تور گردشگری تخت فولاد: 17
- برنامه های ستاد نوروزی 83: 18
- برنامه های ستاد نوروزی 84: 18
- از دیگر برنامه های فرهنگی تخت فولاد: 19
- مسجد مصلی 22
- جلوه های معنوی و عبادی در تخت فولاد: 22
- اشاره 22
- مسجد 22
- مسجد تکیه آقا میرزا محمد باقر چهار سوقی 24
- مسجد تکیه آقا حسین خوانساری 25
- مسجد تکیه حاج محمد حسین کازرونی 26
- مسجد رکن الملک (میرزا سلیمان خان) 27
- مسجد تکیه حاج آقا مجلس خادم الشریعه 28
- مسجد الحسینی 28
- مسجد لسان الارض 29
- مسجد القائم 30
- مسجد میر محمد اسماعیل خاتون آبادی 31
- قبور و آرامگاهای عرفا و علمای برجسته از جمله: 32
- گلستان شهدا 34
- حجاری: 36
- اشاره 36
- جلوه های هنر و ادب در تخت فولاد: 36
- نقوش: 36
- نقوش سنگ قبرها: 37
- نقاشی 46
- خوشنویسی 47
- شعر و ادب 50
- ماده تاریخ 54
- اشاره 55
- معماری 55
- سقاخانه 55
- الف: عناصر معماری 55
- سنگاب 57
- بادگیر 58
- اشاره 59
- آب انبار 59
- ب: ابنیه معماری 59
- انواع آب انبار: 60
- بناهای آرامگاهی و بقاع 62
- دوره قاجاریه: 64
- دوره پهلوی: 66
- دوره معاصر: 67
- اشاره 67
- چهار طاقی 68
- کاروانسرا 69
- مدرسه 70
- مدارس تاریخی تخت فولاد 70
- مسجد 70
- مشخصات برخی از تکایا، بقاع و آثار تاریخی تخت فولاد: 72
- بناهای تاریخی تخریب شده: 79
- نقشه راهنمای تخت فولاد 81
- پلان تکیه بابا رکن الدین 82
- پلان محدوده تکیه میرفندرسکی 84
- پلان تکیه میرفندرسکی 85
- پلان تکیه میرزا رفیعا 88
- پلان تکیه آقا حسین خوانساری 90
- پلان تکیه خاتون آبادی 92
- پلان تکیه فاضل سراب 94
- پلان تکیه فاضل اصفهانی (هندی) 96
- پلان تکیه ملا اسماعیل خواجویی 98
- پلان تکیه سادات بهشتی 100
- پلان تکیه درویش عبدالمجید طالقانی 102
- پلان تکیه آقا محمد بیدآبادی 104
- پلان تکیه شیخ محمد تقی رازی(مادر شاهزاده) 106
- پلان تکیه سادات مهدوی 112
- پلان تکیه حاج محمد جعفر آباده ای 114
- پلان تکیه جهانگیر خان قشقایی 116
- پلان بقعه شهشهانی 118
- پلان تکیه محمد کاظم واله اصفهانی 122
- پلان تکیه ابوالمعالی کلباسی 124
- پلان تکیه تویسرکانی 130
- پلان تکیه بانو امین 132
- پلان تکیه شیخ مرتضی ریزی 134
- پلان تکیه حاج آقا مجلس 138
- پلان مسجد رکن الملک 140
- پلان تکیه کازرونی 144
- پلان تکیه بروجردیها 150
- پلان تکیه مقدس 154
- پلان تکیه محمد لطیف خواجویی 156
- پلان تکیه خلیلیان 160
- پلان تکیه کرمانی 162
- پلان تکیه زرگرها 164
- پلان تکیه زنجانی 166
- پلان تکیه حجت نجفی 168
- پلان مقبره حاج آقا رحیم ارباب 170
- پلان بقعه شهیدآیت الله شمس آبادی 172
- پلان بقعه شهید آیت الله اشرفی اصفهانی 174
- پلان بقعه صاحب روضات 176
- فهرست منابع و مآخذ ضمائم 178
ص:69
کاروانسرا
یکی از شاخصه های معماری اسلامی کاروانسرا می باشد که جزء بزرگترین نوع ساختمانهای اسلامی استاندارد می باشد که با هدف منزل دادن و سکونت کاروانها و همچنین ایجاد امنیت و آسایش آنها در بین بناهای معماری اسلامی جای گرفته است. کاروانسراها در بلاد اسلامی عملکردهای گوناگون داشته و به غیر از اسکان کاروانها در نظام ارتباطات هم نقش موثری داشته اند. کاروانسراها بنا به نوع کاربری در شهرها و روستاها و مسیر جاده ها ساخته شده و آنچه عموماً به عنوان کاروانسرا از آن یاد می شود به کاروانسراهای روستایی و مسیر جاده ها اشاره دارد چرا که کاروانسراهای شهری با توجه به وسعت عملکرد تفاوت زیادی با دیگر کاروانسراها دارند.
بنای کاروانسراها معمولاً پلان مربع یا مستطیلی است و مرکب از جره ها و ایوان هایی جهت سکونت مسافر و فضاهایی برای جا دادن حیوانات بارکش تشکیل شده و از عناصر معماری همچون بادگیر هم در ساختمان آن استفاده شده و چاهی در میان صحن حیاط جهت تامین آب مورد نیاز وجود داشته است. (1)
کاروانسرای ملک:
کاروانسرای موجود در تخت فولاد از کهن ترین بناهای این مجموعه و از دوران صفویه می باشد که بر سر راه کاروان شیراز قرار گرفته است. این کاروانسرا توسط اسفندیار بیگ ترکمان از سرداران شاه عباس بنا گردیده و به کاروانسرای صفویه معروف بوده که در عصر قاجار محمد ابراهیم ملک التجار این محل را مجدداً مرمت و وقف نمود. از این رو به کاروانسرای ملک منعروف است. (2)
کاروانسرای ملک از جمله کاروانسراهای برون شهری و چهار ایوانی به شمار می آید که با هدف اسکان کاروانهای تجاری و مسافرتی ایجاد گردیده که در دوره قاجار به توقف گاه تبدیل شد و پس از آن به صورت انباری جهت کالاهای مختلف و مرکز فروش برخی اقلام مورد استفاده قرار می گرفت.
9