سیمای صالحان در قرآن صفحه 41

می شود، ولی هنوز به سرمنزل مقصود که تزکیه و رشد کامل نفس است، نرسیده است.

گام پنجم _ خودآرایی

گام پنجم _ خودآرایی

و آن آراستن نفس است به زیبایی های اخلاق و مکارم انسانی همچون یقین، عدالت، شکیبایی، میانه روی، سخاوت، دانش، فروتنی، حلم و بردباری.

از آن جا که بیشتر رذایل و فضایل اخلاقی در زندگی اجتماعی نمود دارند، در جای خود و به مناسبت از آنها بحث می شود.

گام ششم _ یاری خواستن از خداوند

گام ششم _ یاری خواستن از خداوند

این مرحله در آخر آمده، ولی مهم تر از تمام مراحل تزکیه است و در هر مرحله نیز باید مورد توجه قرار گیرد. جوینده کمال و پوینده راه رستگاری باید بداند که تزکیه کننده، خداست. فراهم ساختن مقدمات و تلاش در این مسیر بر عهده خود کمال جو است، ولی باید همواره به عنایت و یاری حق تعالی چشم بدوزد و پاکی و سلامت نفس را از او بخواهد و مراقب باشد در صورت رسیدن به مراتبی از تزکیه، در دام خودستایی نیفتد که آفت اصلی تزکیه و تهذیب است. خداوند در قرآن کریم می فرماید: «فَلا تُزَکُّوا أنْفُسَکُم؛ پس خودتان را پاک مشمارید.» (نجم: 32) و در آیه دیگر می فرماید:

وَ لَوْلا فَضْلُ اللّه ِ عَلَیْکُم وَ رَحْمَتُهُ ما زَکی مِنْکُم مِنْ اَحَدٍ اَبدا ولکِنَّ اللّه َ یُزَکّی مَنْ یَشاءُ. (نور: 21)

و اگر فضل خدا و رحمتش بر شما نبود، هرگز هیچ یک از شما پاک نمی شد، ولی این خداست که هر کس را بخواهد پاک می گرداند.

روایت شده است که رسول خدا صلی الله علیه و آله چون به آیات تزکیه(1) می رسید، درنگ می کرد و می فرمود: «اللّهُمَّ آتِ نَفْسی تَقْواها وَ زَکّها أنْتَ خیرُ مَنْ زَکّیها؛ پروردگارا! به نفس من