سیمای صالحان در قرآن صفحه 73

محبت و توجه و حمایت اطرافیان را برمی انگیزد.(1) به فرموده امام علی علیه السلام، سه چیز موجب محبت دیگران می شود: «دین داری، فروتنی و بخشندگی»، چنان که در مقابل آن، غرور و خودخواهی، همه را از گرد انسان پراکنده می سازد.

ط) بردباری

ط) بردباری

خصلت های اخلاقی و فردی هر کس با دیگری متفاوت است و اختلاف سلیقه و دیدگاه، امری طبیعی است. سعه صدر و ظرفیت صبر و بردباری در افراد نیز متفاوت است. آن که از سعه صدر بیشتری برخوردار است، با مردم بهتر کنار می آید و تندی ها و بداخلاقی ها را تحمل می کند و به خدمت خود به آنان ادامه می دهد.خداوند در قرآن، حضرت ابراهیم را به خاطر صبر و بردباری اش می ستاید و می فرماید: «إِنَّ إِبْراهیمَ لَحَلیمٌ أَوّاهٌ مُنیبٌ؛ ابراهیم بردبار و نرم دل و بازگشت کننده به سوی خدا بود». (هود: 75)

مدارا نیز تکلیفی اخلاقی در اسلام است: «خُذِ الْعَفْوَ(2) وَ أْمُرْ بِالْعُرْفِ وَ أَعْرِضْ عَنِ الْجاهِلینَ؛ با مردم مدارا کن و از جاهلان رخ برتاب (با آنها ستیزه مکن.)» (اعراف: 199) از رسول خدا صلی الله علیه و آله روایت شده است که فرمود: «پروردگارم همان گونه که مرا به انجام واجبات فرمان داده، به مدارا با مردم دستور داده است».(3)

ی) خدمت گزاری

اشاره

ی) خدمت گزاری

از حقوق برادران دینی، خدمت آنها به یکدیگر است. در مکتب اسلام، خدمت به بندگان خدا، توفیقی الهی است و به آن سفارش شده است:

«وَ أَحْسِنُوا إِنَّ اللّهَ یُحِبُّ الْمُحْسِنینَ؛ و نیکی کنید که خدا نیکوکاران را دوست می دارد».

1- غررالحکم و دررالکلم، ص 250، ح 5181.
2- مفسران «عفو» را در این آیه به معنای «مدارا کردن» گرفته اند. تفسیر نمونه، ج 7، ص 64.
3- وسائل الشیعه، ج 8، ص 540.