سیمای صالحان در قرآن صفحه 81

«تجسس، جست وجو کردن از چیزهای پنهانی است و بیشتر در کشف نهانی های شرّ به کار می رود و جاسوس به کسی گفته می شود که بدی های مردم را پی گیری می کند».(1)

ششم _ غیبت

ششم _ غیبت

«وَ لا یَغْتَب بَعضُکُم بَعْضا. و بعضی از شما غیبت بعضی دیگر را نکنید». (حجرات: 12)

«غیبت؛ یعنی پشت سر دیگران بدگویی کردن و سخن ناخوشایند گفتن.»(2) فقیهان، غیبت را با این شرایط تعریف کرده اند:

_ جنبه کشف سرّ و افشاگری داشته باشد. بنابراین، بازگو کردن عیب ها و گناهان آشکار، غیبت نیست.

_ با انگیزه عیب جویی باشد. بنابراین، بیان عیب ها و ناراحتی ها برای حفظ مصلحت، مثل بازگو کردن خصوصیات بیمار نزد پزشک اشکالی ندارد.

_ شخص مورد غیبت مشخص باشد، نه عام و ناشناخته.

غیبت، در حقیقت، ترور شخصیت و پای مال کردن آبروی بندگان خداست و از گناهان کبیره به شمار می رود که دین و ایمان را از بین می برد. ازاین رو، هم غیبت کردن حرام است، و هم گوش سپردن به آن و دفاع از حیثیت غیبت شونده و حفظ آبروی او امری است واجب.(3)

هفتم - تهمت

هفتم - تهمت

وَالَّذِینَ یُؤْذُونَ الْمؤمنینَ وَالْمؤمناتِ بِغَیْرِ مَا اکْتَسَبُوا فَقَدِ احْتَمَلُوا بُهْتَانا وَإِثْما مُبِینا. (احزاب: 58)

به یقین کسانی که مردان و زنان مؤمن را بی آنکه مرتکب عمل زشتی شده باشند، آزار می رسانند، تهمت و گناهی آشکار به گردن گرفته اند.

1- نقطه های آغاز در اخلاق عملی، ص 163، به نقل از: ابن اثیر، نهایه، ج 1، ص 272.
2- نقطه های آغاز در اخلاق عملی، ص 138.
3- نقطه های آغاز در اخلاق عملی، صص 140 _ 141 و 157 با تلخیص.