شناختنامه حضرت فاطمه معصومه علیها السلام و شهر قم صفحه 274

4. رواقها و گنبدها

4. رواقها و گنبدها

در اطراف حرم شش رواق هست که اغلب دارای گنبدی کوچک تر از گنبد اصلی حرم است: سه رواق ساخته صفویان، دو رواق ساخته قاجاریان و یک رواق مربوط به روزگار معاصر است. این رواقها دارای انواع هنرهای بدیع اسلامی است و کتیبه هایی نفیس به خط خوشنویسانی مشهور مانند محمدرضا امامی در آنها به چشم می خورد.

رواق شرقی یا رواق آینه: در شرق روضه قرار دارد و در 1300ق/1882م توسط علی اصغر خان اتابک همراه با ایوان آینه ساخته شد. طول این رواق 23 متر، عرض آن 5/3 متر و ارتفاعش پنج متر است.

رواق غربی: شامل سه بخش است و در 1236ق/1820م توسط محمدتقی میرزا حسام السلطنه فرزند فتحعلی شاه به عنوان مسجد بالاسر به جای عمارت مهمانسرایی که شاه طهماسب در 945ق/1538م ساخته بود، بنیاد شد.

رواق و گنبد شاه صفی یا حرم زنانه: آرامگاه شاه صفی در آن جای دارد و در 1052ق/1642م به دستور شاه عباس بر فراز آن گنبدی با دو پوشش ساختند. این رواق اکنون به روضه پیوسته است. در این رواق کتیبه ای نفیس به خط محمدرضا امامی هست که احادیثی بر آن نوشته شده است.

رواق و گنبد شاه عباس دوم: در 1077ق/1666م توسط شاه سلیمان بر روی مقبره شاه عباس بنا شد. گنبد آن شانزده ضلعی منظم است. در این رواق نیز کتیبه ای به خط محمدرضا امامی است که سوره جمعه بر آن نوشته شده است.

رواق و گنبد شاه سلیمان: مرقد شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی در آنجاست. این رواق در سال 1107ق/1695م توسط سلطان حسین ساخته شد. قاعده گنبد آن چهار ضلعی نامنظم است. کتیبه ای به خط خطیب قمی در آن هست که سوره حشر بر آن نوشته شده است.

رواق و گنبد طباطبایی: رواقی است به شکل مثلث، ساخته حاج آقا محمد طباطبایی (آیه الله زاده قمی) که ساختمان آن از 1360ق/1941م تا 1370ق/1950م به درازا کشیده است.