شناختنامه حضرت فاطمه معصومه علیها السلام و شهر قم صفحه 53

مدفن سیّد عبدالعظیم حسنی، و سیّد عبدالله ابیض، و سیّد حمزه موسوی است. اگر این امامزاده حمزه پسر بلا واسطه موسی بن جعفر علیه السلام می شد، سیّد حمزه بن موسی می نوشت، دیگر حمزه موسوی نمی نوشت؛ چنان که سیّد عبدالعظیم را حسنی نوشته است، چند فاصله در میان آن و امام حسن علیه السلام می باشد، از لفظ حَسَنی و موسوی فاصله آشکار است، ممکن است این حمزه بن محمّد بن علیّ بن عبیدالله بن امام موسی علیه السلام بوده باشد، و یا حمزه بن حمزه بن موسی علیه السلام باشد. یحتمل بنا به روایت عمده الطالب خواسته است به خراسان برود، در اینجا وفات یافته است. پس تفاوت نمی کند وَلد وَلد است، خواه پسر صُلبی باشد، خواه نواده. لابد مأجور است و ثواب دارد هر که آن جناب را زیارت کند.

و در کتاب تاریخ قم عبارتی است دلالت می کند بر آنکه حمزه بن موسی بن جعفر علیهما السلام در قم مدفون است، و همین بقعه ای که نزدیک میدان کهنه قم واقع می باشد، در میان آن بقعه مرقد آن جناب است. و عبارت کتاب آنکه می فرماید:

«یحیی صوفی ابن جعفر بن امام علی النّقی علیه السلام در قم اقامت کرد، در میدان زکریا بن آدم نزدیک مشهد حمزه بن امام موسی علیه السلام وطن و مقام گرفت و ساکن بود؛ تا اینکه شهر بانویه دختر امین الدّوله ابن ابوالقاسم ابن مرزبان بن مقاتل را به نکاح شرعی خود در آورد و از او ابوجعفر و فخرالعراق و ستّیه در وجود آمدند، و از ایشان فرزند به وجود آمد معروف به صفویّه...» _ الی آخر.

پس از این عبارت چنان معلوم می شود، حمزه بن موسی باید در قم مدفون باشد؛ چنان که علیّ بن جعفر عریضی را بعضی عوام النّاس به علی بن جعفر صادق علیه السلام شهرت داده اند.

مؤلّف گوید: در صورت اختلاف، آنچه مشهور است ما باید او را قبول کنیم؛ چنانچه جماعت اهل تهران و ری از همه بیشتر مطّلع اند؛ بلکه تمام اهل ایران اکثر معتقدند که حضرت عبدالعظیم به زیارت [حمزه بن] موسی بن جعفر علیه السلام مشرف می شد، و فقره زیارت: «یا نور المَشرق المُضی الأنور، ویا زائر قبر رجلِ مِنْ ولد