سیره علمی و عملی علامه سید محمدحسین طباطبایی رحمه الله صفحه 48

ص:58

مارکسیسم به طور خاص بپردازد. این جلسه در سال 1330 تأسیس شد، و اعضای آن عبارت بودند از: آقایان شهید مطهری، شهید دکتر بهشتی، شهید قدوسی، شهید مفتح، موسی صدر، ابراهیم امینی، عبدالحمید شریبانی، مرتضی جزایری و جعفر سبحانی. در این جلسه، اندیشه های مادی به­ویژه آنچه مارکسیست ها در زمینه های فلسفه؛ عامل محرک تاریخ، منتشر کرده بودند، به­تدریج بحث و نقد شد.

یکی از نتایج این جلسه ها، نگارش کتاب اصول فلسفه و روش رئالیسم است که ضربه ای سخت بر پیکر مارکسیست ها در ایران وارد آورد و همه بافته های آنها را پنبه کرد. حتی پس از انتشار نخستین جزء این کتاب، مارکسیست های ایران اذعان کردند که نویسنده، در نقل مطالب و اندیشه های آنان کمال امانت را رعایت کرده و کوچک ترین تحریفی در آن صورت نگرفته است. این کتاب راهگشای بسیاری از اندیشمندان و محققان ایرانی شد تا آنجا که به­تدریج، به نقد آرای مکاتب الحادی پرداختند و از افکار استاد علامه طباطبایی بهره گرفتند.(1)

گفتنی است اگرچه سالیان طولانی از انتشار کتاب اصول فلسفه و روش رئالیسم می گذرد، تاکنون هیچ نقدی بر آن نگاشته نشده است.

تقریب میان فلسفه شرق و غرب (فلسفه تطبیقی)

تقریب میان فلسفه شرق و غرب (فلسفه تطبیقی)

استاد علامه طباطبایی با نگارش کتاب اصول فلسفه و روش رئالیسم، خدمت دیگری نیز به جهان فلسفه کرد. ایشان توانست فاصله عمیقی را که در نگاه نخست میان فلسفه شرق و غرب به چشم می خورد، تا حدودی از میان بردارد و میان این دو نوع فلسفه، نوعی تقریب پدید آورد. با مطالعه فلسفه غرب که دانشمندانی مانند دکارت، کانت و هگل آن