ویژه وفات آیت اللّه حاج شیخ عبدالکریم حایری یزدی صفحه 45

ص:48

درازمدّت را در نظر داشت که این هدف جز با احتیاط و بردباری، برآورده نمی شد. (1)

6 _ واکنش درباره ی مهاجرت یهودیان به فلسطین

دولت انگلیس بر اساس برنامه های از پیش تعیین شده، از سال 1312 ه . ش اجازه ی عبور کلیمیان را از ایران به فلسطین صادر کرد. این امر سبب افزایش روزافزون خیل مهاجران به فلسطین شد. در پی آن، موج شکایات و اعتراض مسلمانان نیز افزایش یافت. (2) در این جا بود که برخی علمای قم که در رأس آنان، آیت اللّه حایری قرار داشت، به دفتر مخصوص شاهنشاهی تلگراف فرستادند و از دولت ایران خواستند که در پشتیبانی از مردم مسلمان فلسطین، کاری انجام دهد. (3)

پس می بینیم که آیت اللّه حایری نسبت به مسایل و مشکلات مسلمانان، بی توجّه نبوده و بی آن که اجباری در ارسال تلگراف باشد، خود بدان اقدام کرده است.

سیّد محسن صدرالاشراف درباره ی آیت اللّه حایری چنین می گوید: «از اوضاع وقت، به طوری گریه می کرد که مثل باران اشک می بارید و گفت: انگلیسی ها حلقوم اسلام و مسلمین را گرفته اند و تا آن را خفه نکنند

1- مجله ی یاد، ش 17، ص 146.
2- اسناد مهاجرت یهودیان ایران به فلسطین، مرضیه یزدانی، ص 30.
3- حاج شیخ عبدالکریم حایری مؤسس حوزه علمیه قم، ص 99، به نقل از: سازمان اسناد ملی ایران، اسناد وزارت امور خارجه، شماره ی تنظیم 12 _ 102600.