- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- اشاره 5
- بخش اوّل: چشم اندازی به زندگانی حضرت ابوالفضل علیه السلام 5
- فصل اول: از چشمه سار مهتاب 6
- طلوع مهتاب 6
- شناسنامه مهتاب 6
- اشاره 6
- نام گذاری 8
- تبارشناسی ام البنین علیهاالسلام 11
- ثمره پیوند 15
- کنیه ها و لقب ها 19
- اشاره 19
- 1. قمر بنی هاشم 19
- 2. باب الحوائج 20
- 3. باب الحسین علیه السلام 20
- 4. سقّا، ساقی و ابوالقِرْبهَ 21
- اشاره 26
- فصل دوم: ویژگی های فردی حضرت عباس علیه السلام 26
- ویژگی های جسمی 26
- 1. جنگ آوری و شجاعت 27
- اشاره 27
- ویژگی های روحی و اخلاقی 27
- 2. دانش و بینش 30
- 3. ادب و فروتنی 31
- 4. ایمان و بصیرت 34
- 5. عبادت 36
- گفتار حضرت علی علیه السلام 38
- فصل سوم: دیدگاه معصومان درباره حضرت عباس علیه السلام 38
- اشاره 38
- گفتار امام حسین علیه السلام 39
- گفتار حضرت فاطمه علیهاالسلام 39
- گفتار امام سجاد علیه السلام 40
- گفتار امام صادق علیه السلام 40
- گفتار امام هادی علیه السلام 41
- اشاره 42
- اشاره 42
- فصل چهارم: تلاش های سیاسی حضرت عباس علیه السلام 42
- 1. دوران سکوت 42
- عصر امیرمؤمنان علی علیه السلام 42
- اشاره 44
- 2. دوران خلافت 44
- الف. نخستین حضور در صحنه سیاسی 44
- ب. درخشش در صفین 45
- ج. آب رسانی، تجربه پیشین 46
- عصر امام حسن مجتبی علیه السلام 48
- 3. شهادت امیرمؤمنان علی علیه السلام 48
- اشاره 48
- سفارش به عباس علیه السلام 48
- 2. پس از صلح 49
- 1. دوره خلافت 49
- 3. شهادت امام مجتبی علیه السلام 50
- عصر امام حسین علیه السلام 51
- 1. عملکرد معاویه 51
- اشاره 51
- 2. عملکرد یزید 53
- 3. موضع گیری امام حسین علیه السلام 55
- 4. موضع گیری حضرت عباس علیه السلام 56
- انگیزه های حضور در نهضت حسینی 63
- اشاره 63
- 1. انگیزه های اخلاقی _ عرفانی 63
- فصل پنجم: سیمای حضرت عباس علیه السلام در آیینه قیام حسینی 63
- اشاره 63
- 2.انگیزه های سیاسی 65
- 1. پرچمدار نهضت 68
- اشاره 68
- نقش آفرینی در حماسه عاشورا 68
- 3. بهترین پشتیبان ولایت 70
- 2. مشاور و همراه امام 70
- 4. پاسدار حرم حسینی 72
- 5. سقایت 73
- 6. شهادت 74
- 7. سوگواری ها 79
- سرمشق گیری از شخصیت حضرت عباس علیه السلام 81
- اشاره 81
- 1. الگوی جانبازی 81
- 2. اسطوره وفاداری 83
- 3. اسوه ولایت پذیری 84
- 2. بی کران دانش 88
- اشاره 88
- اشاره 88
- 1. بر محمل نیاز 88
- فصل ششم: گلبرگی از کرامت ها و خاطره ها 88
- مشکل گشای بزرگان 88
- 3. فریادرس 89
- اشاره 90
- 1. داروی عشق 90
- عنایت به شیعیان و دوستداران 90
- 2. طبیب جان ها 92
- 3. ضریح اشک 94
- 4. با یک سبد نیاز 95
- 5. بیماری عشق 97
- اشاره 98
- 1. گرمیِ آه 98
- عنایت به نامسلمانان 98
- 2. غریبه آشنا 99
- 3. سپاس 100
- 4. امید واپسین 102
- فصل هفتم: حرم مطهر حضرت عباس علیه السلام 103
- اشاره 103
- خاک سپاری 103
- تاریخچه حرم 105
- اشاره 105
- 1. بنای نخست 105
- 2. بنای دوم 106
- 4. بنای چهارم 106
- 3. بنای سوم 106
- 6. عصر صفویه 107
- 5. عصر جلایریان 107
- 7. عصر افشاریه 107
- 8. عصر قاجاریه 108
- 9. دورنمایی از حرم کنونی 108
- مقام ها 110
- 2. مقام دست ها 110
- 1. محل دفن سر 110
- اشاره 110
- پاداش زیارت 111
- زیارت نامه 112
- برگردان 114
- اشاره 117
- بخش دوّم: گزیده ادب پارسی 117
- اشاره 118
- شعر 118
- سوگ خورشید 118
- گوهر خونین 119
- بی آبی 119
- درس وفاداری 120
- مفهوم آب 120
- اشاره 120
- شرم آب 121
- شبنم اشک 122
- آبرو نریخت 122
- ساقی بقا 122
- چشم تر آب 123
- زلال اشک 124
- ساقی لب تشنه 124
- کتیبه شکیب 125
- تشنه ترین عاشق 125
- دست های منتشر 126
- برگ سبز 126
- گلوی عطش 127
- تاسوعا 128
- قمر بنی هاشم 129
- اشاره 131
- متن ادبی 131
- ماه مشرقی 131
- آخرین آرزو 132
- نماز دیگرگونه 134
- اشاره 135
- بخش سوّم: همراه با برنامه سازان 135
- پیشنهادهای برنامه ای 139
- پرسش های مسابقه ای 140
- پرسش های مردمی 141
- پرسش های کارشناسی 142
- گفتار مجری در ولادت حضرت عباس علیه السلام 143
- پیام های تبریک و تسلیت 143
- اشاره 143
- گفتار مجری در روز تاسوعا 144
- اشاره 145
- متنی نمایشنامه رادیویی 145
- سپهدار لشکر عشق 145
- انجام سخن 147
- معرفی کتاب 150
- کتاب نامه 151
ص:33
باید نخست سراغ درِ آن را بگیرد.»(1) حضرت عباس علیه السلام نیز در ورود به شهر حسینی بود.
از علامه فقید طباطبایی رحمه الله، نویسنده تفسیر بزرگ المیزان نقل شده است که فرمود: «مرحوم سید السّالکین و برهان العارفین، آقا سیدعلی قاضی فرمود: در هنگام کشف بر من روشن و آشکار شد که وجود مقدس اباعبداللّه الحسین علیه السلام مظهر رحمت کلیّه الهیه است و باب و پیش کار آن حضرت، سقای کربلا، سرحلقه ارباب وفا، آقا باب الحوائج الی اللّه، ابوالفضل العباس، صلوات اللّه و سلامه علیه است».(2)
4. سقّا، ساقی و ابوالقِرْبهَ
4. سقّا، ساقی و ابوالقِرْبهَ(3)
سقّا از مشهورترین لقب های حضرت عباس علیه السلام است. که ایشان پس از واقعه کربلا به این لقب متصف گردید.(4) او این لقب را از پدران خویش به ارث برده بود؛ زیرا حضرت عبدالمطلب، هاشم، مطلّب، عبد مناف و قُصیّ نیز چنین لقبی داشتند. حضرت ابوطالب علیه السلام و عباس عموی پیامبر نیز به چنین ویژگی پسندیده ای مشهور بودند.(5) یکی از بی رحمانه ترین حربه های جنگی دشمن در واقعه کربلا، بستن آب به روی لشکر امام حسین علیه السلام بود که از روز هفتم ماه محرّم آغاز شد و پانصد سوار، مأمور نگهبانی از رود فرات شدند تا کسی آب بر ندارد. با این حال، حضرت عباس علیه السلام به همراه برخی دیگر از بنی هاشم، به فرات حمله می بردند و آب می آوردند. در جنگ صفین
1- مستدرک حاکم نیشابوری، ج 3، ص 126، نقل شده در دعای ندبه.
2- چهره درخشان قمر بنی هاشم ابوالفضل العباس، علی ربانی خلخالی، ج 1، صص 147 و 148.
3- اعلام الوری، فضل بن حسن طبرسی، ص 203.
4- کبریت الاحمر، محمدباقر بیرجندی، ج 2، ص 34.
5- برگرفته از کَحْلُ البصر، صص 20 _ 30.