- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- اشاره 4
- فصل اول: میلاد نور 4
- 1. خاندان مجلسی 5
- اشاره 5
- حافظ ابو نُعَیْم اصفهانی؛ نیای بزرگ علامه مجلسی 6
- کمال الدین درویش محمداصفهانی؛ جد مادری علامه مجلسی اول 7
- 2. شهرت یافتن به مجلسی 8
- ملا مقصود علی مجلسی 8
- اشاره 9
- 3. علامه مجلسی اول (ملا محمدتقی اصفهانی) 9
- تصوف علامه محمدتقی مجلسی 10
- 4. فرزندان علامه مجلسی 12
- 5. تألیفات 12
- 1. آغاز تحصیل 13
- فصل دوم: زندگی علمی علامه مجلسی 13
- اشاره 13
- اشاره 14
- 2. استادان علامه مجلسی 14
- آقاحسین خوانساری 16
- میرزاعبداللّه اصفهانی 16
- ملا محمد صالح مازندرانی 16
- ملامحمدمحسن فیض کاشانی 17
- اشاره 18
- 3. شاگردان 18
- سیدنعمت اللّه جزایری 19
- محقق اردبیلی 20
- میرمحمد صالح خاتون آبادی 20
- میرزاعبداللّه تبریزی اصفهانی 20
- میرمحمدحسین خاتون آبادی 21
- فصل سوم: آثار و نگاشته ها 23
- اشاره 23
- کتاب های فارسی 26
- اشاره 27
- بحارالانوار 27
- کتاب های عربی 27
- اشاره 27
- هدف از نگارش بحارالانوار 28
- فهرست بحارالانوار 30
- بحارالانوار از دید بزرگان 32
- کرامت 32
- سرچشمه پایان ناپذیر 32
- کتاب خانه کوچک 32
- کتابی جامع 33
- نقد و نظر 34
- علامه طباطبایی و بحارالانوار 36
- اشاره 38
- فصل چهارم: اندیشه ها و نوآوری های علامه مجلسی 38
- علامه مجلسی و فلسفه 40
- علامه مجلسی؛ اخباری میانه رو 41
- ضرورت حکومت 42
- ولایت فقیه 43
- وجوب نماز جمعه 45
- اوضاع سیاسی 46
- فصل پنجم: زندگی سیاسی و فرهنگی 46
- اشاره 46
- پادشاهان معاصر 47
- امامت جمعه اصفهان 48
- اشاره 48
- پست های دولتی 48
- شیخ الاسلامی اصفهان 49
- علامه مجلسی و صوفیه 50
- بت شکنی 51
- مبارزه با می گساری و منکرات 52
- رهنمود اداری 53
- نقد و نظر 54
- دیدگاه امام خمینی رحمه الله 56
- مسالمت علما با پادشاهان برای گسترش تشیع 56
- عالمان اسلام و رسالت کنترل زمام داران 57
- فصل ششم: علامه مجلسی از نگاه بزرگان 59
- فصل هفتم: ویژگی های اخلاقی علامه مجلسی 63
- انجام آداب و مستحبّات 63
- برآوردن نیاز 63
- اشاره 63
- پشتکار علمی 64
- داشتن نیت جدایی 64
- اخلاق نیکو 66
- هیبت والا 66
- ارج نهادن به کتاب 66
- فصل هشتم: درگذشت و رحلت به جهان باقی 68
- فصل نهم: گزیده ادب فارسی 70
- اشعار 70
- اشاره 70
- اشاره 76
- در دامانِ عفّت 76
- نثر ادبی 76
- گستره اندیشه 78
- ارمغان الهی 79
- اقیانوس فضیلت 81
- همراه با برنامه سازان 82
- پیشنهادهای کلی 82
- اشاره 82
- پیشنهادهای برنامه ای 83
- پرسش های مسابقه ای 84
- پرسش های کارشناسی 86
- پرسش های مردمی 86
- کتاب نامه 88
ص:12
فرزانه ای هم چون علامه محمدباقر مجلسی در دامان وی؛ برای شناخت مقام علمی و معنوی آن بزرگوار کافی بود.
محدث نوری در فیض قدسی درباره مقام مجلسی اول چنین می نویسد:
محمدتقی فرزند مقصود علی، ملقب به مجلسی، یگانه دوران و نادره روزگار خویش است. در بزرگواری، وثاقت، امانت، بلندمرتبگی و تخصص در علوم، بلندآوازه تر از آن است که بیان گردد و والاتر از آن که عبارت، گویای شأنش باشد. وی پارساترین، پرهیزگارترین و پرستنده ترین فرد روزگار خویش بوده است. فیض وجودش در امور دینی و دنیایی بیشتر عام و خاص عصر خویش را شامل گردیده و روایات ائمه معصومین (ع) را در اصفهان منتشر ساخته است. خداوند وی را جزای نیکو بخشد.(1)
تصوف علامه محمدتقی مجلسی
یکی از مسایل جنجالی درباره زندگانی علامه مجلسی اول، گرایش وی به تصوف یا دست کم ریاضت شرعی بوده است.
باید دانست اگر مقصود از تصوف، زهد و پارسایی و ریاضت شرعی و تصفیه باطن باشد، چنین کاری وظیفه همه مسلمانان است. بنابراین، همه بزرگان دین، عارف وصوفی واقعی اند. در مقابل، اگر مراد از تصوف، دکان داری، مراد و مریدبازی، داشتن باورهای خلاف شرع، لا ابالی گری، انجام دادن کارهای نامشروع و حضور در جلسه های
1- فیض قدسی، ص 183.