- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- تعریف ادب 3
- اشاره 3
- ادب در زبان فارسی و عربی 5
- اشاره 8
- انواع ادبی چیست؟ 8
- فصل اول: کلیّاتی از انواع ادبی 8
- انواع ادبی در ایران 10
- اشاره 10
- 1. انواع ادبی از نظر شکل و قالب 10
- 2. انواع ادبی از نظر محتوا و مضمون 11
- مقدمه 14
- اشاره 14
- فصل دوم: ادبیات غنایی 14
- تاریخچه 15
- اشاره 16
- 1. تحمیدیه و مناجات (Hymn) 16
- نیایش های مولا علی علیه السلام 19
- دعایِ حضرت مهدی «عج» 21
- زلالِ وصال 22
- دعای جوشن کبیر 24
- سر منزل مقصود 26
- فیض حضور 28
- مِهرِ عالم افروز 30
- پناهِ بی پناهان 32
- 2. مدیحه سرایی (Praise) 33
- اشاره 33
- در نعت حضرت رسول صلی الله علیه و آله 34
- در مدح مولا علی علیه السلام 36
- در مدح امام حسن مجتبی علیه السلام 37
- در نعت امام حسین علیه السلام 38
- در نعت امام سجاد علیه السلام 39
- در مدح امام باقر علیه السلام 40
- در مدح امام صادق علیه السلام 42
- در مدح امام کاظم علیه السلام 43
- در مدح امام رضا علیه السلام 45
- در مدح امام تقی علیه السلام 46
- در مدح امام هادی علیه السلام 47
- در مدح امام حسن عسکری علیه السلام 49
- در مدح امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف 50
- در کویِ دوست 51
- در مدح حضرت معصومه علیه السلام 52
- از نسل پیمبر صلی الله علیه و آله 54
- لافتی الاّ علی 54
- اشاره 56
- 3. مرثیه سرایی (Elegy) 56
- شهادت علی اکبر 57
- شهادت علی اصغر علیه السلام 60
- در سوگ حضرت زهرا علیهاالسلام 64
- مصایب شب عاشورا 66
- حوادث شب عاشورا 69
- اشاره 73
- 4. غزلیات و اشعار عاشقانه (lyricism) 73
- قابل لطف تو 74
- قبله گهِ جان ها 75
- شمع محفل 76
- خبر از جنّت 77
- اشک خونین 78
- آتش طور 79
- طعمِ گفت و گو 81
- بازار آفتاب 82
- گلزار زندگی 83
- هوای وصل 84
- آهِ سینه 85
- راه عشق 86
- سوز عشق 87
- جام وحدت 88
- اشکباران 89
- یاد دوست 90
- راز دل 91
- کعبه صدق 92
- سرّ عشق 93
- اصحاب طریقت 94
- چشم بیمار 95
- از داغِ غمت 96
- قبله حق 97
- راه وفا 98
- مژده رحمت 99
- مرتبه عرفان 100
- یاد یار 101
- راهِ احسان 102
- بازار وصال 103
- چشمه کوثر 104
- سوختن و ساختن 105
- کرشمه ساقی 106
- ساقیا بده جامی... 107
- تمنایِ وصال 108
- کعبه مقصود 111
- ناز و نیاز 112
- مطالعه نور 113
- فیض وصال 114
- آه نیمه شب 115
- هاتف غیب 116
- آسمانِ مهر 117
- شمع محفل اُنس 120
- خرمنِ حُسن 120
- مسند جامِ جام 122
- دعوت فردوس 123
- کفر و ایمان 124
- مهر و ماه 125
- تمنّایِ دوست 126
- گنج پنهان 127
- کیش خوبان 128
- کیش مهر 129
- 5. ساقی نامه (Drinkingsong) 132
- اشاره 132
- شست و شوی روح 133
- آب حیات 136
- اشاره 139
- 6. حبسیّه(Prison poem) 139
- دوایِ دردِ استبداد 140
- عروس وصل 141
- فصل سوم: ادبیات تعلیمی 142
- اشاره 142
- اشاره 142
- مقدمه 142
- در معالجت امراضِ نفس 144
- نردبانِ معرفت 146
- در آداب خواب رفتن و بیدار شدن 148
- شناختن نفس، شناختن خدا 150
- تأثیر شناختن نفس در تهذیب اخلاق 151
- مهرِ حیدر 152
- مژده ای صاحب نظران 155
- نماز، معراج مؤمن 157
- یاد آخرت 159
- کلماتِ قصار مولی علی علیه السلام 161
- اشاره 163
- کوچ گاه 163
- اشعار اخلاقی 163
- در مکتبِ دین 165
- در خزان 166
- هان ای دل 167
- حدیث در ادب فارسی 168
- اشاره 168
- آداب نماز شب 172
- فقه در ادب فارسی 174
- اشاره 174
- احکام نماز جماعت 177
- تفسیر قرآن در ادب فارسی 180
- تفسیر بسم اللّه الرحمن الرحیم 183
- اشاره 183
- تفسیر سوره حمد 183
- مالک یوم الدین 184
- الرحمن الرحیم 184
- اهدنا الصراط المستقیم 185
- ایاک نعبد و ایاک نستعین 185
- صراط الذین انعمت علیهم غیرالمغضوب علیهم و لاالضّالّین 186
- عرفان در ادب فارسی 186
- اشاره 186
- در محبّت 189
- سفر معنوی 191
- آداب مراقبه 194
- نامه ای عرفانی 197
- آداب نماز 198
- عارف کیست؟ 200
- می خواهم دل باشم 202
- بشنو از نی 204
- لذتِ شهود و معرفت اللّه 207
- مقدمه 209
- فصل چهارم: ادبیات داستانی 209
- اشاره 209
- حکایات و لطایف 210
- کمیل بن زیاد نخعی 213
- بهلول عاقل 213
- اشاره 213
- مُحبانِ خاص 213
- لطایف معنوی 216
- فرود آمدن حضرت آدم و حوا به زمین 218
- در بیانِ قصه حضرت سلیمان 220
- خاطراتِ نجف 222
- حکایت از نماز 225
- فضایل امام رضا علیه السلام 228
- داستانِ راستان 230
- دقیقه های شیرین 232
- فرهنگ واژگان 236
- کتاب نامه 240
ص:123
دیوان اشعار ملا هادی سبزواری (1212 _ 1289) سرشار از مضمون های عالی حکمی و عرفانی است. زبان او شیرین، شیوا و دل نشین است.
شمع محفل اُنس
شمع محفل اُنس
ای نام تو خوش بر زبان ها
وی یاد تو زینت بیان ها
از مهر رخت چو ذره هستند
در رقص و سماع، آسمان ها
مرغانِ ترانه سنج خوانند
وصف رخ تو به بوستان ها
اندر ره عشقِ بی سرانجام
دریاهایی است بی کران ها
ای دل! بشتاب زان که رفتند
زین کاخ مجاز، کاروان ها
از سروری جهان گذر کن
در باطن خود ببین جهان ها
سرّ دهنت نیافت «اسرار»
هر قدر شدش عیان نهان ها(1)
خرمنِ حُسن
خرمنِ حُسن
ایزد بسرشت چون گلِ ما
1- دیوان حاج ملا هادی سبزواری، ص 48.