- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- تعریف ادب 3
- اشاره 3
- ادب در زبان فارسی و عربی 5
- اشاره 8
- انواع ادبی چیست؟ 8
- فصل اول: کلیّاتی از انواع ادبی 8
- اشاره 10
- انواع ادبی در ایران 10
- 1. انواع ادبی از نظر شکل و قالب 10
- 2. انواع ادبی از نظر محتوا و مضمون 11
- اشاره 14
- فصل دوم: ادبیات غنایی 14
- مقدمه 14
- تاریخچه 15
- اشاره 16
- 1. تحمیدیه و مناجات (Hymn) 16
- نیایش های مولا علی علیه السلام 19
- دعایِ حضرت مهدی «عج» 21
- زلالِ وصال 22
- دعای جوشن کبیر 24
- سر منزل مقصود 26
- فیض حضور 28
- مِهرِ عالم افروز 30
- پناهِ بی پناهان 32
- 2. مدیحه سرایی (Praise) 33
- اشاره 33
- در نعت حضرت رسول صلی الله علیه و آله 34
- در مدح مولا علی علیه السلام 36
- در مدح امام حسن مجتبی علیه السلام 37
- در نعت امام حسین علیه السلام 38
- در نعت امام سجاد علیه السلام 39
- در مدح امام باقر علیه السلام 40
- در مدح امام صادق علیه السلام 42
- در مدح امام کاظم علیه السلام 43
- در مدح امام رضا علیه السلام 45
- در مدح امام تقی علیه السلام 46
- در مدح امام هادی علیه السلام 47
- در مدح امام حسن عسکری علیه السلام 49
- در مدح امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف 50
- در کویِ دوست 51
- در مدح حضرت معصومه علیه السلام 52
- لافتی الاّ علی 54
- از نسل پیمبر صلی الله علیه و آله 54
- اشاره 56
- 3. مرثیه سرایی (Elegy) 56
- شهادت علی اکبر 57
- شهادت علی اصغر علیه السلام 60
- در سوگ حضرت زهرا علیهاالسلام 64
- مصایب شب عاشورا 66
- حوادث شب عاشورا 69
- اشاره 73
- 4. غزلیات و اشعار عاشقانه (lyricism) 73
- قابل لطف تو 74
- قبله گهِ جان ها 75
- شمع محفل 76
- خبر از جنّت 77
- اشک خونین 78
- آتش طور 79
- طعمِ گفت و گو 81
- بازار آفتاب 82
- گلزار زندگی 83
- هوای وصل 84
- آهِ سینه 85
- راه عشق 86
- سوز عشق 87
- جام وحدت 88
- اشکباران 89
- یاد دوست 90
- راز دل 91
- کعبه صدق 92
- سرّ عشق 93
- اصحاب طریقت 94
- چشم بیمار 95
- از داغِ غمت 96
- قبله حق 97
- راه وفا 98
- مژده رحمت 99
- مرتبه عرفان 100
- یاد یار 101
- راهِ احسان 102
- بازار وصال 103
- چشمه کوثر 104
- سوختن و ساختن 105
- کرشمه ساقی 106
- ساقیا بده جامی... 107
- تمنایِ وصال 108
- کعبه مقصود 111
- ناز و نیاز 112
- مطالعه نور 113
- فیض وصال 114
- آه نیمه شب 115
- هاتف غیب 116
- آسمانِ مهر 117
- شمع محفل اُنس 120
- خرمنِ حُسن 120
- مسند جامِ جام 122
- دعوت فردوس 123
- کفر و ایمان 124
- مهر و ماه 125
- تمنّایِ دوست 126
- گنج پنهان 127
- کیش خوبان 128
- کیش مهر 129
- 5. ساقی نامه (Drinkingsong) 132
- اشاره 132
- شست و شوی روح 133
- آب حیات 136
- اشاره 139
- 6. حبسیّه(Prison poem) 139
- دوایِ دردِ استبداد 140
- عروس وصل 141
- اشاره 142
- فصل سوم: ادبیات تعلیمی 142
- مقدمه 142
- اشاره 142
- در معالجت امراضِ نفس 144
- نردبانِ معرفت 146
- در آداب خواب رفتن و بیدار شدن 148
- شناختن نفس، شناختن خدا 150
- تأثیر شناختن نفس در تهذیب اخلاق 151
- مهرِ حیدر 152
- مژده ای صاحب نظران 155
- نماز، معراج مؤمن 157
- یاد آخرت 159
- کلماتِ قصار مولی علی علیه السلام 161
- اشاره 163
- اشعار اخلاقی 163
- کوچ گاه 163
- در مکتبِ دین 165
- در خزان 166
- هان ای دل 167
- حدیث در ادب فارسی 168
- اشاره 168
- آداب نماز شب 172
- اشاره 174
- فقه در ادب فارسی 174
- احکام نماز جماعت 177
- تفسیر قرآن در ادب فارسی 180
- تفسیر سوره حمد 183
- اشاره 183
- تفسیر بسم اللّه الرحمن الرحیم 183
- الرحمن الرحیم 184
- مالک یوم الدین 184
- ایاک نعبد و ایاک نستعین 185
- اهدنا الصراط المستقیم 185
- صراط الذین انعمت علیهم غیرالمغضوب علیهم و لاالضّالّین 186
- اشاره 186
- عرفان در ادب فارسی 186
- در محبّت 189
- سفر معنوی 191
- آداب مراقبه 194
- نامه ای عرفانی 197
- آداب نماز 198
- عارف کیست؟ 200
- می خواهم دل باشم 202
- بشنو از نی 204
- لذتِ شهود و معرفت اللّه 207
- اشاره 209
- مقدمه 209
- فصل چهارم: ادبیات داستانی 209
- حکایات و لطایف 210
- مُحبانِ خاص 213
- اشاره 213
- بهلول عاقل 213
- کمیل بن زیاد نخعی 213
- لطایف معنوی 216
- فرود آمدن حضرت آدم و حوا به زمین 218
- در بیانِ قصه حضرت سلیمان 220
- خاطراتِ نجف 222
- حکایت از نماز 225
- فضایل امام رضا علیه السلام 228
- داستانِ راستان 230
- دقیقه های شیرین 232
- فرهنگ واژگان 236
- کتاب نامه 240
ص:131
با یاد او باشید خوش، دل مست از آن صهبا کنید
ای خاکیان! دل بگسلید از بند مهرِ آب و گل
تا آشیان در باغ جان بر شاخه طوبا کنید
ای خاکیان! هر روز و شب، آرید با وجد و طرب
نام نکویش را به لب تا جان برو، شیدا کنید
ای خاکیان! با سوز دل نالید گریان و خجل
شاید ز حبس آب و گل دل سوی آن صحرا کنید
ای خاکیان! چون بگذرید از دشت پر خار بدن
در طرفِ گلزار و چمن چون بلبلان آوا کنید
زین مردم خاکی هوس نتوان «الهی» یافت کس
خود با دو یاری هم نفس، عزم ره عنقا کنید(1)
کیش خوبان
کیش خوبان
در کشور نکویان، رسم وفا نباشد
گویی به کیش خوبان، نیکی روا نباشد
بس آشنای امروز بیگانه گشت فردا
در اطلس طبیعت نقش صفا نباشد
در عین بی نوایی ما مرغ خوش نداییم
1- دیوان الهی قمشه ای، ص 95.