میراث ادبی علمای شیعه: برگزیده متون نظم و نثر فارسی صفحه 146

ص:149

شناسد تا انحراف مزاج با طرف دیگر نشود.

و اگر این نوع علاج هم کافی نباشد و به هر وقتی نفس به معاودت عادت راسخ مبادرت کند، او را به عقوبت و تعذیب و تکلیف افعالِ صعب و تقلید اعمالِ شاق و اقدام بر نذوری و عهودی که قیام بدان مشکل بود، تأدیب باید کرد و این صنف معالجه مانند قطع اعضا و داغ کردن اطراف بود در طب.(1)

امیر ابوالقاسم موسوی فندرسکی، معروف به میرفندرسکی، از عالمان مشهور قرن یازدهم بود. او جامع معقول و منقول، مردی دانا، وارسته و عارف مسلک و از مصاحبت صاحب جاهان و مقام داران بر حذر بود. او به فارسی شعر می سرود و قصیده ای حکیمانه که لحن اشراقی و عرفانی دارد، از او به جا مانده است.

نردبانِ معرفت

نردبانِ معرفت

چرخ با این اختران، نغز و خوش و زیباستی

صورتی در زیر دارد، هر چه بَر بالاستی

صورت زیرین اگر به نردبانِ معرفت

بررود بالا، همی با اصل خود یکتاستی

این سخن را در نیابد هیچ فهم ظاهری

گر ابونصرستی و گر بوعلی سیناستی