- مقدمه 1
- اشاره 6
- ام اَیْمَن 7
- أم علی همسر شهید [اول (م786ق)] «ره» 8
- حمیده دخترمولانا محمد شریف بن شمس الدین محمد رویدشتی اصفهانی 8
- فاطمه دختر شیخ محمد بن احمد بن عبداللّه بن حازم عکبری 10
- حُسْنیه 10
- آمنه خاتون دختر ملا محمد تقی مجلسی 11
- دختر شیخ علی منشار 11
- دختر مسعود ورّام 12
- دختر سیّد مرتضی 13
- مادر سید بن طاووس 13
- شرح نهج البلاغه ابن میثم به خط زنی فاضل 14
- سیده سکینه دختر مکرمه مولانا حسین بن علی بن ابی طالب علیهم السلام 14
- خواهر ملا رحیم اصفهانی 14
- دختران شیخ طوسی 14
- اشاره 16
- ابو احمد موسوی 17
- ابو اسحاق بن بحیراصفهانی 17
- ابو اسامه 17
- ابو اسحاق سَبیعی 18
- ابوالاسود دئَلی / دُؤَلی 24
- ابو ایّوب انصاری [52ه / 672م، نام او خالدبن زید خزرجی است] 24
- ابو البدر 24
- «باب باء» 24
- ابوالبرکات 27
- ابوبکر گرگانی 28
- ابوبکر خوارزمی 28
- ابوالبرکات خوزی 31
- ابوالبرکات مشهدی 31
- ابوالبرکات مشهدی / علوی 32
- ابوبکر تایبادی 32
- ابوبکر بن دُرید ازدی 33
- ابوبکر دوری 33
- ابوبکر جعابی 33
- ابوبکر بن عیّاش 34
- ابوبکر صولی 34
- ابوبکر مدائنی کاتب 34
- «باب تاء» 35
- ابوالتحف 35
- ابوبکر قاضی 35
- ابوتراب خطیب 36
- ابوتراب حسنی 36
- ابو تراب بن رؤیه قزوینی 36
- «باب جیم» 37
- ابو تمّام 37
- ابو جعفر 37
- ابو جعفر بن فقیه أمیرکا بن أبو النجمی مصدری مقیم قریه جنبده 38
- ابو جعفر اشعری 38
- ابو جعفر بن رستم طبری 38
- ابو جعفر بن جریر طبری 38
- ابو جعفر طوسی متأخر 39
- ابو جعفر بن محسن حلبی 39
- ابو جعفر طوسی 39
- ابو جعفر کمیح 39
- ابو جعفر بن مولانا محمد امین استرآبادی 40
- ابو جعفر نیشابوری 40
- ابو جعفر بن مهدی بن عابد ابوالحرب حسینی مرعشی 40
- ابو جعفر بن معیّه حسنی 40
- ابو جعفر بن هارون بن موسی تلعکبری 41
- ابو جعفریون 41
- ابو جعفر بن قِبَهْ 41
- ابو الجود بن نصراللّه تتوی 42
- ابو حبیش متکلم 42
- ابو حاتم رازی 42
- «باب حاء» 42
- ابوالحسن 43
- ابوالحسن بن احمد شاذان 43
- ابوالحسن فقیه شاذانی 43
- ابوالحسن بن ملا احمد ابیوردی کاشانی 44
- ابوالحسن کاشی 45
- ابوالحسن ایادی 45
- ابوالحسن باوردی 46
- ابوالحسن بغدادی سورائی بزاز 46
- ابوالحسن شرفه 46
- ابوالحسن بصری کاتب 47
- ابوالحسن سمری 47
- ابوالحسن بصروی 47
- ابوالحسن بکری 48
- ابوالحسن خازن 49
- ابوالحسن بن شاذان 51
- ابوالحسن راوندی 51
- ابوالحسن بن سعدویه قمی 51
- ابوالحسن سمسی 52
- ابوالحسن بن صفّار 52
- ابوالحسن فارسی 52
- ابوالحسن طبری 52
- ابوالحسن شعرانی 53
- ابوالحسن بن عریضی 53
- ابوالحسن بن طباطبا علوی شاعر 54
- ابوالحسن بن علی بن محمد بن مهدی 55
- ابوالحسن بن طباطبا علوی 55
- ابوالحسن بن علوان حسینی شامی عاملی 55
- ابوالحسن بن شیخ ابوالقاسم زیدبن حسین بیهقی 56
- ابوالحسن فراهانی شیرازی 56
- ابوالحسن قاینی 58
- ابوالحسن لؤلؤیی 60
- ابوالحرب بن علی حسینی 60
- ابوالحسن منصوری 60
- ابوالحسن کیدری 60
- ابوالحسن مجاشعی 61
- ابوالحسن علی بن ابی طالب هموسه فرزادی 61
- ابوالحسن موسوی عاملی 61
- ابوالحسین بن ابو جیّد قمی 62
- ابوالحسن نحوی 62
- ابوالحسن نحوی 62
- سید ابوالحسن بن نورالدین علی بن علی بن حسین بن ابی الحسن موسوی عاملی جبعی 62
- ابوالحسین بن احمد عطّار 63
- ابوالحسین بن علی بن مرائی علوی 63
- ابوالحسین بن احمد قمی 63
- ابوالحسین راوندی 63
- ابوالحمد 64
- ابوالحسین بن محمد بن ابی سعید 64
- ابوالحسین بن مهلوس علوی موسوی 65
- ابوالحسین نصیبی 65
- «باب خاء» 65
- ابو خلیفه 65
- ابوالحسین وارانی 65
- ابودَجانه 66
- ابوالدنیا 67
- «باب ذال» 67
- ابوذر [ت 32ه / 652م] 67
- ابوالرضا حسینی راوندی 68
- «باب را» 68
- ابوالربیع شامی عاملی 68
- ابوالرضا حسنی راوندی 68
- ابوسعد بن طاهر 69
- ابوسعد بن حسن صلتی 69
- ابوزید کبابکی کحی حسینی گرگانی 69
- «باب سین» 69
- ابوالسعادات 69
- ابوسعید خُدَری 70
- ابوسعد [بن] فرخان، نزیل کاشان 70
- ابوسعید خزاعی 70
- ابوسعید نیشابوری 70
- ابو سلیمان فخرالدین داوود بن ابوالفضل مولانا تاج الدین محمد بن داوود 71
- ابوسهل بغدادی 71
- ابوالشرف اصفهانی 73
- «باب شین» 73
- «باب صاد» 74
- ابوصابر بن احمد 74
- ابوصالح حلبی 74
- ابو صمصام 75
- ابوالصلت بن عبدالقاهر 75
- ابوالصلاح حلبی 75
- ابوطالب بن امیر ابوالفتح حسینی 76
- ابوطالب استرآبادی 76
- ابوصمصام بن معبد حسینی 76
- «باب طا» 76
- ابوطالب استرآبادی 77
- ابوطالب بن شیخ اسماعیل رازانی 77
- ابوطالب امامی اصفهانی 78
- ابوطالب حسینی بسی 79
- ابوطالب حسینی قصبی 79
- ابوطالب استرآبادی 79
- ابوطالب تبریزی 79
- ابوطالب، والد ارجمند حضرت امیرالمؤمنین علی علیه السلام 80
- ابوطالب بن غرور 80
- ابوطالب بن عبدالسمیع 80
- ابوطالب بن رجب 80
- ابوطالب هاشمی 81
- ابوطالب هروی 81
- ابوطالب بن مهدی علوی سیلقی 81
- «باب عین» 82
- ابوالعباس مستغفری 82
- ابوطیب 82
- ابو عبداللّه 83
- ابوالعباس بن نوح 84
- ابو عبدالرحمن مسعودی 84
- ابو عبدالرحمن بزوفری 84
- ابو عبداللّه بزوفری 84
- ابو عبداللّه بن شاذان 84
- ابو عبداللّه بزوفری 85
- ابو عبداللّه حلوانی 85
- ابو عبداللّه بن حمّاد انصاری 85
- ابو عبداللّه بن خمری خزّاز 85
- ابو عبداللّه قزوینی 86
- ابو عبداللّه دوریستی 86
- ابو عبداللّه بن فارسی 86
- ابو عبداللّه معروف به نعمت 86
- ابو عبداللّه نیشابوری 87
- ابو عبداللّه مرزبانی 87
- ابو عبداللّه بن محمّد حسنی 87
- ابو عبداللّه دوریستی 87
- ابو علی محمد بن منصور حسینی 88
- ابو علی 88
- ابو العلاء حافظ 88
- ابو عفان بن احمد بن بندار 88
- ابو العتاهیه 88
- ابو علی بزوفری 89
- ابو عمرو زاهد 89
- ابو علی بن حمزه موسوی 90
- ابو علی بن جنید 90
- ابو علی تنوخی 90
- ابو علی طبرسی 90
- ابو علی بن طاهر سیوری 90
- ابو عیسی زرّاق 91
- ابو علی طوسی 91
- ابو علی موضح 91
- ابو علی صولی 91
- ابو علی بن همّام 92
- ابو عمروبن مهدی 92
- ابو علی بن محمد بن اشعث کندی کوفی 92
- «باب غین» 93
- ابو غالب زراری 93
- ابو غالب بن ابو هاشم حسینی مرعشی 93
- ابو غانم بن ابو غانم بن ابو علی جوانه 94
- ابو غالب بن علی بن قسوره 94
- ابو غیاث بن بسطام 95
- ابو غانم عُصمی هروی 95
- ابو غانم علی بن ابوطالب جوانی 95
- ابوالفتح بن امیر مخدوم حسینی قزوینی عربشاهی 96
- ابوالفتح حفّار 98
- ابوالفتوح 98
- ابوالفتح بستی 98
- ابوالفتح بن حسین بن ابوبکر اربلی 98
- ابوالفتح کراچکی 98
- ابوالفضل 99
- ابوالفتوح رازی 99
- ابوالفضل جعفی 100
- ابوفراس حمدانی 100
- ابوالفضل شعبی 100
- ابوالفضل صابونی 100
- ابوالفضل صابونی معروف به ابن ابوالعباس عامری 101
- ابوالفضل طبرسی 101
- ابوالفضل کرمانی 101
- ابوالفتح شرفه 102
- ابوالفرج بن ابو قرّه 103
- ابوالفضل حصکفی شاعر 103
- ابوالفتح واسطی 103
- ابوالفتح صیداوی 103
- ابوالفتح متولّی مسجد جامع کوفه 103
- ابوالفتح بن جلی 104
- ابوالفضل حسینی سروی 104
- ابوالفضل بن محمد هروی 104
- ابوالفتح بن جندی 105
- ابوالقاسم بن اسماعیل بن عنان کتبی ورّاق حلّی 105
- «باب قاف» 105
- ابوالقاسم جرفادقانی (گلپایگانی) 106
- ابوالقاسم تنوخی 106
- ابوالقاسم حسکانی 106
- ابوالقاسم 106
- ابوالقاسم بن ابو محمد بن منتهی حسینی مرعشی 106
- ابوالقاسم دارمی 108
- ابوالقاسم الروحی 108
- ابوالقاسم بن طی عاملی 108
- ابوالقاسم تبریزی اسکوئی 108
- ابوالقاسم بن سهل واسطی عدل 109
- ابوالقاسم دعبلی 109
- ابوالقاسم فندرسکی موسوی حسینی 109
- ابوالقاسم کوفی 113
- ابوالقاسم بن کمیح 114
- ابوالقاسم بن شبل و کیل بن اسد 114
- ابوالقاسم بن محمد تنوخی 114
- ابوالقاسم وزیر مغربی 115
- ابوالقاسم بن محمد بن ابوالقاسم حاسمی 115
- ابوالقاسم بن محمد 115
- ابولؤلؤ 119
- «باب لام» 119
- ابواللطیف بن احمد بن ابولطیف زرقویه 120
- ابوالمحاسن رویانی 121
- ابوالمحاسن گرگانی 121
- ابوالمکارم 121
- ابومحمد بن حسن بن محمد بن نصر 123
- ابومحمد اطروش 123
- ابومحمد فحّام 123
- ابومحمد بن ابوالفتح واسطی 123
- ابومحمد بن حسن بن عبدالواحد زربی 124
- ابومحمد بن حسن بن داوود قمی 124
- ابومحمد صیمری 124
- ابومحمد کرخی 124
- ابومحمد بن منتهی مرعشی 125
- ابومخنف 125
- ابومحمد عفجری 125
- ابومطهر صیدلانی 126
- ابومعبد حسینی 126
- ابوالمعالی بن بدرالدین حسن حسینی استرآبادی 126
- ابومحمد علوی 126
- ابوالمفاخر بن محمد رازی[شیخ شمس الدین -] 127
- ابوالمفضل شیبانی 127
- ابومحمد فحّام 127
- ابوالمفضل 127
- ابومنصور طبرسی 128
- ابومنصور بن عبداللّه 128
- ابوالمکارم بن زهره 128
- ابومنصور سکری 128
- ابو منصور پسر عموی سید رضی الدین، علی بن طاووس حسنی 129
- ابومنصور بن عبدالمنعم بن نعمان بغدادی 129
- ابومنصور عکبری 129
- ابومحمد حسینی 130
- ابومحمد مجدی 131
- ابومحمد محمدی 131
- ابومحمد حسینی قائنی 133
- «باب نون» 134
- ابومحمد بن حسن بن زبیب الدین، ابوطالب بن ابوالمجد یوسفی 134
- ابوالنجف مصری 134
- ابو نعیم 135
- ابو نصر غاری 135
- أبو نصر 135
- ابوالنعیم 136
- ابوالنعیم بن محمد بن کاشانی 137
- ابونواس 137
- «باب واو» 139
- ابوالولی بن محمد هادی حسینی شیرازی 139
- ابوالولی بن شیرازی 139
- ابوالولی بن شاه محمود انجوی 140
- ابوهاشم علوی 141
- «باب ها» 141
- ابوالهیثم بن تَیَّهانْ 143
- ابویزید ثانی بسطامی 144
- «باب یاء» 144
- ابویزید بن شریعه الدین محمد زاکانی 145
- ابویعلی 146
- ابویعلی بن حیدر بن مرعش مرعشی 147
- ابویعلی بن ابو هیجاء علوی عمری 147
- ابویعلی هاشمی عباسی 148
- ابویعلی بن علی بن عبداللّه بن احمد جعفری 148
- اشاره 149
- ابن ابی ثلج 150
- ابن ابرز حسینی 150
- ابن ابو جیّد قمی 150
- ابن ابی شیبه 151
- ابن ادریس 151
- ابن ابی جامع 151
- ابن ابی الصلت 151
- ابن اشناس 151
- ابن اعلم 152
- ابن ابی عمیر 152
- ابن ام مکتوم 152
- ابن ابی عقیل 152
- ابن اقساسی 153
- ابن ابی العزّ 154
- ابن ابی اوس 154
- ابن برّاج 154
- ابن ابی قرّه 154
- «باب باء» 154
- ابن باقی 155
- ابن بدر همدانی کوفی 156
- بابا شجاع الدین 156
- ابن بابویه 156
- ابن بطریق 156
- «باب جیم» 157
- ابن تیّهان 157
- ابن جمهور لحساوی 157
- ابن جوالیقی 159
- ابن جنید 159
- ابن حمّاد علوی حسینی 160
- ابن حاشر 160
- ابن حجاج 160
- ابن حمزه 160
- ابن حمزه 161
- ابن خیّاط عاملی 162
- «باب خا» 162
- ابن داوود 163
- ابن درید 163
- «باب دال» 163
- «باب را» 164
- «باب زا» 164
- ابن زریک 164
- ابن راوندی 164
- بنو زهره 165
- ابن زهره 165
- «باب سین» 166
- ابن سکون 166
- ابن سکّیت 166
- ابن شرفشاه حسینی 167
- «باب شین» 167
- ابن شریفه و اسطی 168
- ابن شهریار خازن 168
- «باب صاد» 169
- ابن صائغ 169
- ابن شهرآشوب 169
- «باب طاء» 170
- ابن طاووس 170
- ابن طیّ 171
- ابن نوبخت 172
- «باب عین» 172
- ابن عبدالعالی 172
- «باب ظاء» 172
- ابن عمید 173
- ابن عقده 173
- ابن عباس 173
- ابن عقیل 174
- ابن علقمی 174
- ابن عبدون 174
- ابن عیسی رمانی 175
- ابن عین زربی 176
- ابن عصام 176
- ابن العشره الکرکی 176
- ابن عیّاش 177
- ابن عودی 177
- ابن فهد 178
- «باب قاف» 178
- ابن قضاعه 178
- ابن قولویه 179
- ابن مکی 179
- ابن قدامه 179
- ابن کمال پاشا 179
- «باب میم» 179
- ابن مطهر 180
- ابن محمود 180
- ابن متّوج 180
- ابن میثم 180
- ابن معافی 181
- ابن معلّم 181
- ابن مسعود 181
- ابن نجّار 182
- ابن ماهیار 182
- ابن معیّه 182
- «باب نون» 182
- ابن نما 183
- ابن نجد 183
- ابن نوبخت 184
- بنی نوبخت 184
- «باب هاء» 185
- ابن همام 185
- اشاره 186
- یادداشتهای مترجم 199
- اشاره 202
و مؤلف کتاب البدع المحدثه معروف به کتاب الاغاثه است. برخی از علما کتاب مزبور را به شیخ ابن میثم بحرانی معاصر با خواجه نصیر طوسی نسبت داده اند. لیکن این نسبت درست نیست، هر چند در میان متأخران، این اشتباه مشهور است. و جمع دیگری از اعلام مطابق با نظریه ما، کتاب الاغاثه را از تألیفات سید ابوالقاسم کوفی نام برده اند. از قبیل ابن شهرآشوب در کتاب المناقب وملا جعفر بن محمد بن علی حبلرودی رازی در کتاب التوضیح الانور فی ردّ کتاب یوسف الاعور الواسطی الناصبی.
ابوالقاسم بن شبل و کیل بن اسد
(شیخ -) ابن شبل الوکیل است که در باب ابن یادآوری می شود. و او ابوالقاسم علی بن شبل بن اسد است. که از مشایخ بزرگوار نجاشی و شیخ طوسی است.(1)
ابوالقاسم بن کمیح
(شیخ -) وی، از فضلا و علما وارباب کمال بوده و بتوسط ابن برّاج از شیخ مفید روایت می کند. و به طوری که از «مناقب» به دست می آید ابن شهرآشوب از او روایت می کرده و مترجم حاضر، برادر ابو جعفر بن کمیح است که پیش از این به نام او اشاره رفته است.
قطب راوندی، در کتاب قصص الانبیا گوید: خبر داد به ما استاد ابوالقاسم بن کمیح از دوریستی از مفید، قرینه ظاهری نشان می دهد که منظور از استاد ابوالقاسم، مترجم حاضر است.
ابوالقاسم بن محمد تنوخی
(قاضی -) ابن شهرآشوب در معالم العلما، ص 149 تنوخی را از سرایندگانی نام برده است که آشکارا از اهل بیت عصمت علیهم السلام ستایش می کرده است.
به حق باید گفت: مترجم حاضر، قاضی تنوخی است که شاگرد سید مرتضی است یعنی قاضی ابوالقاسم علی بن قاضی ابوعلی، محسن بن قاضی ابوالقاسم علی بن
1- طوسی، محمد بن حسن، فهرست، صص، 7، «ف» از مقدمه شماره6.