ایمان و کفر صفحه 55

)مِن قَبْلُ هُدًی لِّلنَّاسِ وَأَنزَلَ الْفُرْقَانَ إِنَّ الَّذِینَ کَفَرُواْ بِآیَاتِ اللّهِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِیدٌ وَاللّهُ عَزِیزٌ ذُو انتِقَامٍ(؛(1)

پیش از آن برای رهنمود مردم فرو فرستاد و فرقان ( جداکننده ی حق از باطل) را نازل کرد. کسانی که به آیات خدا کفر ورزیدند، بی تردید عذابی سخت خواهند داشت و خداوند شکست ناپذیر و صاحب انتقام است.(2)

در برخی از آیات، انکار آیات خدا و قیامت، باهم ذکر شده است:

)وَالَّذِینَ کَفَرُوا بِآیَاتِ اللَّهِ وَلِقَائِهِ أُوْلَئِکَ یَئِسُوا مِن رَّحْمَتِی وَأُوْلَئِکَ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ(؛(3)

و آنان که آیات خدا و لقای او را منکر شدند، کسانی اند که از رحمت من ناامیدند و ایشان را عذابی پردرد خواهد بود.

در این میان، جامع ترین آیه ای که موارد و متعلّقات کفر را بیان می کند، آیه ی شریفه ی زیر است:

)... وَ مَنْ یَکْفُرْ بِاللَّهِ وَ مَلائِکَتِهِ وَ کُتُبِهِ وَ رُسُلِهِ وَ الْیَوْمِ الاَْخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلاَلا بَعِیداً(؛(4)

و هرکس به خدا و فرشتگان و کتاب ها و فرستادگان و روز واپسین کافر شود، به راستی گمراه شده، گم راهی دور [از حق] دارد.

در این آیه ی شریفه، متعلقات کفر به صورت یک جا بیان شده است. البته همان گونه که در متعلقات ایمان گفته شد، متعلقات کفر نیز به صورت عام بیان شده است و هر یک در دل خود، به عناوین کوچک تری تقسیم می شوند.

اقسام کفر

متکلمان اسلامی با توجه به آیات و روایات، کفر را به اقسام مختلفی تقسیم کرده اند. این تقسیمات، هرچند با عبارت های گوناگون بیان شده اند، درمجموع تبیین مشخصی از

1- . آل عمران، آیه 4.
2- . هم چنین ر.ک: نساء، آیه 56؛ مائده، آیه 86؛ انعام، آیه 49؛ اعراف، آیه 40؛ حج، آیه 57 و...
3- . عنکبوت، آیه 23.
4- . نساء، آیه 136.