آشنایی با اندیشه سیاسی شهید مطهری رحمه الله صفحه 110

الف) ضرورت تحلیل نهضت اسلامی

انقلاب اسلامی از بزرگ ترین رخدادهای اجتماعی قرن معاصر است که نه تنها نهادها و نظام های یک ملت را درهم ریخته و سرنوشت تاریخی آنان را در مسیر تغییر بنیادین قرار داده است، بلکه امواج آن فراتر از یک کشور بوده و ملت هایی را در جهت شکل دهی تازه و ایجاد دنیایی نو، به جریان انداخته است.

ازاین رو، نه فقط به عنوان ضرورت ملی، بلکه به مثابه رسالتی فراتر، شناخت درست و درک جامع این پدیده، بازشناسی عمیق زمینه ها و اهداف و بازتاب های آن، امری ضروری می نماید.

استاد مطهری با درک این ضرورت، به تحلیل این نهضت پرداخته و این ضرورت را متوجه نسل حاضر می داند؛ چرا که این نسل به زمان حادثه نزدیک بوده اند و بهتر از آیندگان می توانند آن را تحلیل کنند. ایشان دراین باره می گوید:

مسلماً در هیچ یک از کشورهای اسلامی، نهضتی به عمق و وسعت نهضت اسلامی ایران که از سال 42 آغاز شده است و روزافزون در حال گسترش است، وجود ندارد. لازم است به تحلیل این نهضت با ارزش بپردازیم. اینکه مردم ما فعلاً در متن جریان نهضت قرار دارند، آنها را از تحلیل ماهیت نهضت بی نیاز نمی کند. هر نهضت درحالی که در جریان است برای مردمی که در متن آن قرار دارند بیشتر نیازمند به تحلیل و بررسی است تا وقتی که پایان می پذیرد و یا نسبت به مردمی که در خارج و یا حاشیه قرار دارند... به نظر می رسد مسائل ذیل باید مورد بررسی قرار گیرد: ماهیت نهضت، هدف نهضت، رهبری نهضت، آفات نهضت. (1)

ب) ماهیت انقلاب اسلامی

اشاره

درباره ماهیت انقلاب ها، سه دیدگاه مطرح است: طبقاتی، لیبرالیستی و ایدئولوژیکی و اعتقادی.