- مقدمه پژوهشگاه بین المللی المصطفی صلی الله علیه و آله 1
- اشاره 3
- 2. دوران تحصیل و اساتید 4
- 3. تقوا، معنویت و تهذیب نفس 6
- اشاره 7
- 4. فعالیت های علمی و فرهنگی 7
- الف) تدریس 7
- ب) سخنرانی در مجالس و محافل مختلف علمی، فرهنگی و مذهبی 8
- ج) آثار شهید مطهری 8
- اشاره 10
- 5. فعالیت های سیاسی و اجتماعی 10
- الف) حضور فعال در قیام 15 خرداد 1342 11
- ب) هدایت و رهبری هیئت های مؤتلفه اسلامی 11
- د) ارتباط با حضرت امام خمینی 13
- ج) ارائه ایدئولوژی اسلامی 13
- اشاره 16
- 1. مبانی هستی شناختی 17
- 2. مبانی انسان شناختی 20
- اشاره 27
- 3. مبانی معرفت شناختی 27
- الف) نص گرایی 34
- ب) عقل گرایی 35
- 4. مبانی جامعه شناختی 36
- اشاره 40
- 2. مفهوم ولایت فقیه 44
- اشاره 44
- ج) مفهوم اصطلاحی ولایت در اندیشه شهید مطهری 45
- ب) تفاوت وِلایت و وَلایت 45
- د) مفهوم فقه و فقیه 49
- الف) نظریه آنارشیسم 52
- اشاره 52
- ب) نظریه ضرورت وجود حکومت 53
- 4. مشروعیت حکومت اسلامی و نظریه انتصاب و انتخاب در بحث ولایت فقیه 56
- الف) مفهوم مشروعیت 56
- یکم) قرارداد اجتماعی 57
- ب) مبنای مشروعیت 57
- اشاره 57
- سوم) نظریه عدالت یا ارزش های اخلاقی 58
- چهارم) نظریه سنّت و وراثت 58
- پنجم) نظریه الهی 58
- ج) منشأ مشروعیت و چگونگی انتخاب ولی فقیه 61
- یکم) نظریه انتصاب 61
- اشاره 61
- دوم) نظریه انتخاب 63
- د) صفات و شرایط ولی فقیه 64
- ه) ادله ولایت فقیه 66
- اشاره 66
- یکم) ادله عقلی 67
- جامعیت، اکملیّت و خاتمیّت دین اسلام 67
- دوم) ادلّه نقلی 69
- توقیع شریف منسوب به حضرت حجّت عجل الله تعالی فرجه الشریف 69
- مقبوله عمربن حنظله 70
- و) حدود و اختیارات ولی فقیه 72
- اشاره 76
- 1. آزادی و زندگی فردی 77
- الف) آزادی فلسفی 77
- اشاره 77
- ب) آزادی معنوی 80
- ج) آزادی عقیده 82
- 2. آزادی و زندگی اجتماعی 84
- الف) آزادی اجتماعی 84
- اشاره 84
- یکم) آزادی انتخابات و رأی 86
- اشاره 86
- ب) آزادی سیاسی 86
- دوم) آزادی بیان 88
- سوم) آزادی تشکیل اجتماعات و احزاب 90
- اشاره 94
- الف) معنای لغوی انقلاب 95
- اشاره 95
- ب) معنای اصطلاحی انقلاب 95
- 2. تفاوت انقلاب، کودتا و اصلاح 99
- 3. تفاوت انقلاب اسلامی و اسلام انقلابی 100
- 4. اقسام انقلاب 101
- 5. نظریه های پیدایش انقلاب 104
- اشاره 109
- 6. نهضت اسلامی ایران 109
- ب) ماهیت انقلاب اسلامی 110
- الف) ضرورت تحلیل نهضت اسلامی 110
- اشاره 110
- یکم) رهبری انقلاب اسلامی 113
- ج) عوامل تداوم انقلاب اسلامی 122
- اشاره 122
- یکم) عدالت اجتماعی 123
- د) آفات انقلاب اسلامی 128
- اشاره 128
- یکم) آسیب های فرهنگی و اجتماعی 129
- اشاره 136
- اشاره 138
- 1. نقش عدالت اجتماعی در رشد معنوی 138
- قرآن، منشأ اصلی عدل 139
- 2. علت انحراف مسلمانان از عدل 142
- 3. اقسام عدل به حسب موضوع 144
- الف) موزون بودن 145
- 4. مفهوم عدل 145
- اشاره 145
- ب) تساوی 146
- ج) رعایت حقوق افراد 147
- د) رعایت استحقاق ها (قابلیت ها) 147
- 5. معیار عدالت 149
- 7. محوریت بُعد اجتماعی عدالت 155
- 8. ایمان و معنویت، ضامن اجرای عدالت 160
- 9. عدالت و مساوات 162
- 10. عدالت و آزادی 166
- 11. عدالت و حق 169
5- انقلاب در اندیشه سیاسی استاد مطهری رحمه الله
اشاره
هدف های آموزشی: 1) آشنایی با دیدگاه استاد مطهری درباره مفهوم، اقسام انقلاب و نظریه های پیدایش آن؛ 2) آشنایی با دیدگاه استاد مطهری درباره ضرورت تحلیل و ماهیت، عوامل استمرار و آفات انقلاب اسلامی.
درآمد
یکی از موضوعات مهم سیاسی - اجتماعی که استاد مطهری درباره آن مطالب مهمی را بیان کرده اند، انقلاب و تحولات سیاسی - اجتماعی است.
ایشان در این قسمت، ضمن پرداختن به معنا و مفهوم لغوی و اصطلاحی انقلاب، به نظریه های شکل گیری انقلاب اشاره و آن را با انقلاب اسلامی تطبیق داده اند و نتیجه گرفته اند که انقلاب اسلامی ایران بر اساس نظریه های موجود انقلاب، شکل نگرفته است؛ بلکه یک پدیده منحصربه فرد است.
وی همچنین در کنار عوامل پیدایش، به عوامل استمرار انقلاب اسلامی ایران پرداخته و بر این باور است که اگر انقلاب ایران بخواهد تداوم پیدا کنید باید همواره این عوامل را در خود داشته باشد. ایشان رهبران و انقلابیون را نیز از آفات و آسیب هایی که ممکن است انقلاب را به نابودی بکشاند هشدار داده اند که در این فصل به بیان این مطالب می پردازیم.