آسیب شناسی تمدن اسلامی مبتنی بر اندیشه های سیدحسین نصر صفحه 166

عمیقاً از انواع اقدامات، اندیشه ها، محصولات و مظاهر جهان غرب تأثیر پذیرفته است. به سبب همین عدم آشنایی عمیق با ریشه های فکری آن چه از غرب ارمغان آورده می شود و در ظاهری جذاب و فریبنده به جامعه عرضه می شود، امکان پاسخ به این هجمه از سوی پاسداران معارف و فرهنگ اسلامی مشکل است.(1) این همه باعث می شود، مقاومت در مقابل جاذبه های بسیار نیرومند شیوه زندگی جدید برای مسلمانان بسیار دشوار شود.(2)

ب) تخریب تصویر اسلام

با وجود تلاش غرب برای ترویج مبانی تمدن غرب و القای شیوه زندگی عامیانه غربی، آن چه درباره تمدن اسلامی صادق است، این است که جوهره آن، یعنی اسلام هنوز با قدرت به حیات خود ادامه می دهد؛ امری که در دیگر ادیان سنتی بدین گونه نیست. برای مثال، در غرب با پیش روی مدرنیسم و پست مدرنیسم مسیحیت و یهودیت کاملاً به حاشیه رانده شدند،(3) اگر چه هنوز به حیات خود ادامه می دهند و درصد معدودی از مردم به آن پای بند هستند، اما در تمدن اسلامی، با وجود راه یافتن مظاهر تجدد در زندگی مسلمانان، اسلام هنوز اقتدار معنوی خود را با قدرت در بین مسلمانان حفظ کرده است؛ اقتداری که ساحت های بسیاری نظیر سیاست و اجتماع را با وضع قوانین تحت تأثیر خود قرار می دهد. از این رو موجودیت اسلام در تمام عرصه ها، یکی از چالش های

1- (1) جوان مسلمان و دنیای متجدد، ص 10.
2- (2) همان، ص 357.
3- (3) ر. ک: اسلام و تنگناهای انسان متجدد، ص 383 و 392.