- سخن مجمع 1
- اشاره 27
- جانشینی ابوطالب به جای پدرش 34
- ابوطالب از دیدگاه ثابت بن جابر و اکثم 36
- اشاره 37
- روش اوّل 43
- روشهای حمایت ابوطالب از پیامبر(صلی الله علیه و آله) 43
- روش دوّم 46
- روش سوّم 48
- روش چهارم 51
- روش پنجم 52
- اشاره 56
- مواضع ابوطالب در مقابل اقدامات سران قریش 59
- اقدام اوّل 59
- اقدام دوّم 60
- اقدام سوّم 61
- اقدام چهارم 64
- اقدام پنجم 65
- اقدام ششم 65
- اوّل: موضع رسول خدا(صلی الله علیه و آله) 69
- دوّم: موضع ائمّۀ اطهار 73
- سوّم: شهادت صحابه به ایمان ابوطالب 79
- اشاره 83
- اوّل: ریشه های تاریخی برای تکفیر ابوطالب 83
- سوّم: مناقشه در دلایل قایلان به کفر ابوطالب 98
- اشاره 98
- نقد و نظرهایی دربارۀ روایت سعید بن مسیّب 107
- منابع اثبات کفر ابوطالب 128
- اشاره 128
- اشاره 136
- حدیث ضحضاح 136
- 1- ضعف اسناد روایت ضحضاح 137
- 2- متن حدیث ضحضاح مخالف کتاب و سنّت است 140
هنگامی که مرگ ابوطالب نزدیک شد، رسول خدا(صلی الله علیه و آله) به کنار بسترش آمد. در آن جا ابوجهل و عبدالله بن ابی امیّۀ بن مغیره را دید. رو به عمویش کرد و فرمود: ای عمو! بگو: لا إله الا الله تا با آن در پیشگاه خدا برای تو محاجه کنم.
ابوجهل و عبدالله بن ابی امیّه گفتند: آیا می خواهی او را از آیین عبدالمطّلب خارج کنی؟ همین طور رسول خدا(صلی الله علیه و آله) دعوت خود را به او عرضه می کرد و همان سخنان را تکرار می کرد تا این که ابوطالب در آخرین سخنانش گفت: بر آیین عبدالمطّلب هستم و از این که بگوید: لا إله الا الله خودداری ورزید.
رسول خدا(صلی الله علیه و آله) فرود: به خدا قسم! برای تو طلب استغفار می کنم مادامی که از آن نهی نشده ام. پس از آن نازل شد:
مَا کَانَ لِلنَّبِیِّ وَالَّذِینَ آمَنُواْ أَن یَسْتَغْفِرُواْ لِلْمُشْرِکِینَ .
«پیامبر و کسانی که ایمان آورده اند حق ندارند که برای مشرکان طلب استغفار کنند. »
و در مورد ابوطالب نازل شد:
إِنَّکَ لا تَهْدِی مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَکِنَّ اللَّهَ یَهْدِی مَن یَشَاء .
«تو نمی توانی هر کس را که دوست داری، هدایت کنی و لکن خداوند هر کس را که بخواهد هدایت می کند». (1)
1- (1) - صحیح بخاری: 6/ 18.