- سخن مجمع 1
- اشاره 27
- جانشینی ابوطالب به جای پدرش 34
- ابوطالب از دیدگاه ثابت بن جابر و اکثم 36
- اشاره 37
- روش اوّل 43
- روشهای حمایت ابوطالب از پیامبر(صلی الله علیه و آله) 43
- روش دوّم 46
- روش سوّم 48
- روش چهارم 51
- روش پنجم 52
- اشاره 56
- مواضع ابوطالب در مقابل اقدامات سران قریش 59
- اقدام اوّل 59
- اقدام دوّم 60
- اقدام سوّم 61
- اقدام چهارم 64
- اقدام ششم 65
- اقدام پنجم 65
- اوّل: موضع رسول خدا(صلی الله علیه و آله) 69
- دوّم: موضع ائمّۀ اطهار 73
- سوّم: شهادت صحابه به ایمان ابوطالب 79
- اوّل: ریشه های تاریخی برای تکفیر ابوطالب 83
- اشاره 83
- سوّم: مناقشه در دلایل قایلان به کفر ابوطالب 98
- اشاره 98
- نقد و نظرهایی دربارۀ روایت سعید بن مسیّب 107
- اشاره 128
- منابع اثبات کفر ابوطالب 128
- اشاره 136
- حدیث ضحضاح 136
- 1- ضعف اسناد روایت ضحضاح 137
- 2- متن حدیث ضحضاح مخالف کتاب و سنّت است 140
از مجموع این عبارتها به روشنی معلوم می شود که راویان اصلی حدیث ضحضاح، در غایت ضعف بوده اند، به صورتی که اعتماد به مرویّات آنان امکان نداشته است.
2- متن حدیث ضحضاح مخالف کتاب و سنّت است
اشاره
در این روایت به پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) نسبت داده شده است که ابوطالب را از قعر جهنّم به ضحضاح (لبه یا کناره) منتقل کرده و به این ترتیب، عذاب او را تخفیف داده است. یا این که آن حضرت آرزو داشته است که او را شفاعت کند و خدا عذابش را تخفیف بدهد.
این در حالی است که قرآن کریم و سنّت شریف نبوی، تخفیف عذاب کفّار را نفی کرده اند و همچنین شفاعت هر کسی را دربارۀ کفّار، منتفی دانسته اند.
بر این اساس، اگر ابوطالب کافر باشد، برای پیامبر(صلی الله علیه و آله) سزاوار نیست که عذاب او را تخفیف دهد، یا امید شفاعت او را در روز قیامت داشته باشد، با این توضیحات، بطلان محتوای «حدیث ضحضاح» روشن می شود و در این جا دلایل آنچه را گفتیم از کتاب و سنّت بیان می کنیم.
الف: قرآن کریم
خدای متعال می فرماید: