ستارگان حرم: اختران حریم معصومه (س) - 12 صفحه 171

کتاب های فتوا و از بزرگان طبقه هفتم بوده است و از کسانی به شمار می رود که غیبت صغرا و کبرا را درک کرده است».(1)

با این بیان ممکن است ابن قولویه برای دیدار با این شخصیت به آن دیار سفر کرده و او نیز از وجود مقدسش کمال استفاده را در این سفر علمی برده باشد، اگر چه در رجال و تراجم شیعی تا آن جا که بررسی کرده ام، چنین چیزی نیامده است.

به عشق دیدار مهدی(ع)

در سال 339 ق.(2) بود که قرامطه (3) قرار گذاشته بودند که حجرالاسود را - که بیست و دو سال در تصرف غاصبانه شان بود - به جای خویش بازگردانند. از این روی شیخ ابوالقاسم قمی(ره)، معروف به ابن قولویه، که از پیش می دانست این سنگ باید به وسیله امام زمان و حجت خدا، در جایگاه خود قرار گیرد، با قلبی آکنده و لبریز از عشق به دیدار مهدی آل محمد(ع) شهر و دیار خود را رها کرد و به قصد زیارت خانه خدا راهی عراق گشت تا از آن جا برای انجام مراسم حج به سوی مکه مکرمه برود؛ امّا همین که به بغداد رسید، بیماری سختی بر او عارض شد و از ادامه سفر باز ماند. بدین علت، فرد دیگری را جهت شرکت در این امر مهم به هزینه خود به همراه نامه ای راهی خانه خدا کرد و خود در بغداد اقامت گزید.

قطب راوندی در شرح این ماجرا از زبان ابن قولویه چنین نقل می کند: در سال 339، یعنی در همان سالی که قرامطه حجر الاسود را به جای خود برگرداندند، آهنگ خانه خدا کردم. وقتی وارد بغداد شدم، تمام همّت من این بود تا خود را به مکه برسانم و بر فردی که حجرالاسود را نصب می کند، دست

1- ذرایع البیان، ج 2، ص 78 .
2- برخی این ماجرا را در سال 377 می دانند رک: کامل ابن اثیر، ج 7، ص 234 .
3- قرامطه گروهی از خوارج هستند که بنا به گفته شیخ بهایی آنان در سال 316 ق در ایام حج به مکه هجوم بردند و بسیاری از مردم را کشتند آنان حجرالاسود را از جای خود بیرون آورده، به همراه خود بردند و در حدود بیست سال در نزد آن ها بود (مجمع البحرین، ص 340) .