- مقدمۀ کنگره 1
- اشاره 2
- سرآغاز 5
- اشاره 5
- دربارۀ این جستار 8
- سپاس 8
- وعده 9
- اشاره 10
- جغرافیای تاریخی قم 10
- دیرینۀ قم 14
- اقسام حاکمان محلی 17
- پایتختی قم و اهمیت سیاسی آن 20
- 1 و 2.گیو و گودرز 25
- اشاره 25
- حاکمان پیش از اسلام 25
- 5.شیرزاد 26
- 3.بیژن پسر گیو 26
- 4.قباد پسر بیژن(قباد بیژن). 26
- قرن اول و دوم 27
- اشاره 27
- حاکمان پس از اسلام 27
- 7.عروه بن زید 28
- 8.یزید بن معاویۀ بجلی 28
- 6.ابو موسی اشعری 28
- 9.مطرّف بن مغیره بن شعبه 29
- 10.یزدان فاذار 30
- 11.خربنداد(/خرپنداد) 37
- 12.مقاتل بن حکیم عکّی 37
- خروج قم از مضافات اصفهان و استقلال اداری 38
- 13.طریف بن غیلان(عجلان) 38
- اشاره 38
- 14.عبد اللّه بن کوشید 45
- 16.حسن بن تحتاج(تحتاخ) 46
- 17.حمزه بن یسع اشعری 46
- 15.عاصم بن کوشید 46
- 18.علی بن حمزه 47
- 20.علی بن عیسی بن ماهان 48
- 19.عامر بن عمران بن عبد اللّه اشعری 48
- 21.هرثمه بن اعین 49
- قرن سوم 50
- اشاره 50
- 22.موسی بن خزرج 50
- 23.احمد بن اسحاق اشعری 51
- 24.یحیی بن عمران 51
- 25.علی بن هشام مروزی 52
- 26.علی بن هاشم 53
- 28.جعفر بن داوود قمی 54
- 27.علی بن عیسی بن موسی طلحی 54
- 29.محمّد بن هاشم بادغیسی 54
- 31.احمد بن منصور 56
- 34.محمّد بن ادریس قمی کاتب 56
- 30.ابو جارود منذر بن منصور 56
- 32.المنتصر بالله 56
- 33.احمد بن محمّد بن رستم 56
- 36.مفلح ترکی 57
- 37.مادرانی 57
- 35.یحیی بن هرثمه 57
- 40.احمد بن علی مرورودی 58
- 38.محمّد بن مجمّع 58
- 39.مفوض الی الله 58
- 41.ابو العباس احمد بن علی 59
- 44.المکتفی بالله 60
- 42.احمد بن عبد العزیز بن ابی دلف 60
- 43.ادکوتکین(یدکوتکین/اذکوتکین) 60
- 45.-48 احمد بن محمّد بن یحیی فیروز و محمّد بن ابی مریم و احمد بن ابی 60
- 48.محمّد بن ابراهیم 61
- 46 و 47.عبّاس بن فضل و بشر بن فرج 61
- 49.برون(بیرون)ترکی 62
- 50.احمد بن محمّد(فیروزان) 63
- 53.یحیی بن اسحاق 64
- 51.کوتکین 64
- 52.اسد بن جمهود 64
- 54.عباس بن عمرو غنوی 65
- 55.حسین بن حمدان 65
- 57.محمّد بن ادریس قمی کاتب 68
- 56.ابو علی احمد بن محمّدبنرستم اصفهانی 68
- اشاره 69
- قرن چهارم 69
- 59.احمد بن علی خراسانی 70
- 60.احمد بن علی بن صعلوک 70
- 58.ابو الحسن بن احمد صیمری 70
- 61.ابو مسلم محمّد بن بحر اصفهانی 71
- 62.علی بن محمّد بن سهل دینوری 72
- 64.مؤیّد الدوله 72
- 63.حسن بن قاسم 72
- 66 و 67 جعفر بن احمد بابویه و حسین بن محمّد سردابی 73
- 65.اسماعیل جیلی 73
- 68.ابو علی حسن بن محمّد قمی 74
- 70.ابو شهاب(یا ابو هاشم)عبد اللّه بن محمّد اصفهانی 75
- 69.زید بن احمد بن بحر اصفهانی 75
- 71.ابو عبد اللّه حسین بن محمّد اصفهانی(کاموئی) 77
- 72.ابو القاسم علی بن محمّد بن حسن کاتب 77
- اشاره 78
- قرن پنجم 78
- 73.شهریوش(شهرنوش/شهربوش) 79
- 75.میر ابو الفضل عراقی 81
- 74.ابو سهل حمدونی 81
- اشاره 82
- قرن ششم 82
- 76.ملکشاه سلجوقی 82
- 77.کوکجه 83
- قرن هفتم 84
- اشاره 84
- 79.غازان خان 85
- 78.آباقا خان 85
- قرن هشتم 87
- حکومت خاندانهای محلّی 87
- اشاره 87
- دورۀ فترت 88
- خاندان صفی 89
- 80.خواجه تاج الدین علی 92
- 81.خواجه علی صفی 93
- 84.خواجه اصیل الدین قمی 95
- 82.غیاث الدین امیر محمّد 95
- 83.خواجه عماد الدین محمود 95
- 85.خواجه ابراهیم قمی 96
- 86.خواجه محمّد قمی 97
- 87.پیر احمد ساده 98
- قرن نهم 99
- اشاره 99
- 89.عبد اللّه پروانچی 101
- الف.تیموریان 101
- 88.امیرزاده خلیل 101
- 91.قتلق خواجه 102
- 90.سعد وقاص 102
- 92.الیاس خواجه 103
- 93.سلطان محمّد بهادر 105
- 96.امیر درویش علی میرک 108
- 95.امیرک احمد بن فیروز شاه 108
- 94.شاه قاضی(غازی) 108
- 97.خواجه یحیی قمی 109
- 98.جهانشاه ترکمان 110
- اشاره 110
- ب.ترکمانان(آق قویونلوها و قره قویونلوها) 110
- 99.شاه ولی قوز 111
- 100.شاه حاجی بیک ورودی همدانی 112
- 102.اوزون حسن 113
- 101.اسکندر کابدار 113
- 104.منصور بیک سهراب 115
- 103.یعقوب میرزا 115
- 105.آیبه سلطان 116
- قرن دهم 116
- 106.اسلمش بیک 117
- دورۀ صفویه 119
- اشاره 119
- 107.شاه اسماعیل صفوی 120
- 108.آقا فتح اللّه خان کمترین 120
- 110.دور میش خان شاملو 121
- 111.شاه طهماسب صفوی 121
- 109.آقا کمال الدین حسین 121
- 112.شاه قلی خلیفه 121
- 114.القاس میرزا 122
- 113.علیقلی خلیفۀ ذو القدر 122
- 115.ولی خلیفۀ شاملو 123
- 116.حیدر بیگ جاپوق(جابوق) 124
- 117.ابراهیم بیگ 125
- 118.علیقلی سلطان ذو القدر 126
- 119.سلیمان خلیفۀ ترکمان 126
- 121.حسن صلایی اصفهانی 128
- قرن یازدهم 128
- 120.حسین خان بیگ شاملو 128
- 122.حسینقلی بیگ 129
- دورۀ افشاریان و زندیان 130
- اشاره 130
- 123.فریدون خان گرجی 131
- 124.حسین خان 132
- 125.نجف خان زندی 133
- اشاره 135
- قرن سیزدهم 135
- دورۀ قاجار 135
- 127.حاجی محمّد حسین خان 136
- 130.میرزا ابو القاسم 136
- 128.محمّد تقی بیگ 136
- 129.اسد اللّه خان 136
- 126.کربلایی حسین بیگ 136
- 131.حاج حسین صدر اصفهانی 137
- 132.عبد اللّه خان امین الدوله 137
- 133.کیکاووس میرزا 138
- 134.آقا خان محلاّتی 139
- 135.میرزا ابو طالب خان قزوینی 141
- 136.ذو الفقار خان 142
- 137.میرزا عبد الباقی خان قزوینی 144
- 139.عبد العلی خان ادیب الملک 144
- 138.جهانسوز خان 144
- 140.محمّد حسین خان شاهسون(شهاب الملک) 145
- 143.میرزا سیّد یوسف خان 146
- 141.علیخان سنقری ریش بلند 146
- 142.میرزا سیّد مهدی 146
- 147.حاجی حبیب اللّه خان 147
- 144 و 145.میرزا حسن خان و میرزا علی خان. 147
- 146.حاجی عباس قلیخان قجر 147
- 148.کامران میرزا 148
- 152.میرزا سیّد مهدی تفرشی 149
- 149.میرزا محمّد حسین 149
- 151.میرزا محمّد حسین 149
- 150.شاهزاده عبّاس میرزا ملک آرا 149
- 154.علی نقی میرزا 150
- 153.محمّد مهدی خان اعتضاد الدوله 150
- 156.سپهدار 151
- 155.امین الدوله عبد اللّه خان اصفهانی 151
- 157.سیّد حسین متولی باشی 151
- 158.محمّد حسن خان معظم الدوله 152
- 159.عبّاس میرزا اعتضاد الدوله 153
- 161.میرزا سیّد رضا خان بدیع الملک 154
- 162.میرزا علی نقی خان مشاور السلطان 154
- 160.نصر اللّه خان امیر تومان 154
- 163.علی اکبر خان کرکری 155
- 165.طاهر تفرشی 155
- دورۀ پهلوی 155
- اشاره 155
- نمایندگان قم در مجلس شورای ملّی 157
- فتح اللّه خان بیگدلی 157
- میرزا علی اصغر دربانی 158
- سیّد ابو الفضل تولیت(تولیتی) 158
- میرزا علیرضا پیشوایی قمی 158
- شیخ محمود واعظ قمی 158
- میرزا علی حق نویس 158
- میرزا ابراهیم مسعودی قمی 158
- سید شفیع شکرایی 159
- محمّد صادق صادقی گیوی(خلخالی) 159
- محمّد یزدی 159
- محمّد رضوانی 159
- سیّد محمود مدرّسی روحانی 159
- فضل اللّه صدر 159
- احمد طباطبایی قمی 159
- نمایندگان مجلس شورای اسلامی 159
- سید طه هاشمی طغر الجردی 160
- محمّد اسماعیلی مقدم 160
- احمد بیگدلی آذری قمی 160
- سید محمّد میر محمّد(میر محمّدی) 160
- محمّد علی شرعی 160
- علی بنایی قمی 160
- حسین ایرانی 160
- سید علی محمّد یثربی قمی 160
- محمّد رضا آشتیانی 160
- استانداران قم 161
- فرمانداران قم پس از انقلاب 161
- کتابنامه 162
94.شاه قاضی(غازی)
در سال 851 ه.ق.سلطان محمّد بهادر،پس از درگذشت جدّ خود، شاهرخ،به قم آمد و از آنجا به اصفهان رفت و حکومت قم را به یکی از امرای قم به نام شاه قاضی محوّل ساخت. (1)حاکم یادشده تا اواخر سال 851 ه.ق.که جهانشاه ترکمان به قم حمله کرد،در این مقام باقی بود. (2)
95.امیرک احمد بن فیروز شاه
وی،نخست از امرای شاهرخ،و پس از او،سلطان محمّد بهادر بود و سلطان محمّد،پس از مصالحه با جهانشاه،او را به حکومت قم منصوب کرد. (3)
به نظر می رسد که وی تا پایان زندگی سلطان محمّد بهادر به سال 855 ه.ق.در این منصب باقی بوده است. (4)
96.امیر درویش علی میرک
وی فرزند یوسف خواجه بود.وی در قم زاده و پرورده شده و در شمار امرای شاهرخ درآمده بود.شاهرخ،او را در ملازمت سلطان
1- 1) .«تاریخ جدید یزد»ص 246. [1]نیز ر.ک:همان،ص 230.در«دیار بکریه»،نام این شخص ملکشاه غازی آمده است.
2- 2) .«قم در قرن نهم هجری»ص 155.
3- 3) .«تاریخ جدید یزد»ص 255. [2]وی در یزد به سال 855 ه.ق.سلطان محمّد و بایر،با دیگر امرای سلطان محمّد در ملازمت او بود و دلاوریها نمود.(ر.ک:«مطلع السعدین»و «احسن التواریخ»ج 11،ص 306).
4- 4) .«قم در قرن نهم هجری»ص 155.برای اطلاع بر احوال وی پس از مرگ سلطان محمّد، ر.ک:«تاریخ جدید یزد»ص 14 و 267.