حاکمان قم صفحه 14

دیرینۀ قم

نویسندۀ کتاب«تاریخ و جغرافیای قم»،شهر قم را از شهرهای دورۀ اسلامی دانسته و گفته است:

...این که مورّخین اسلام،ساختن این شهر را نسبت به طهمورث دیوبند یا یکی از سلاطین پیشدادی می دهند،خالی از صحّت است.

شهری را که آنها بنا کنند و مکانی که از آن عهد،جزو بلاد باشد،آن قدر آثار عتیقه و اشیای عجیبه باید از آن جا کشف شود که هیچ جای شبهه و تردید نماند.در کوه بیستون،که تمثال داریوش را در آن جا حجاری کرده اند،به خطّ میخی اسامی بلاد ایران که در تصرّف داریوش بوده،در آن جا نگاشته شده است.چنانچه ری را«راگا» می نویسد و به هیچ وجه در آن جا هم شهر قم یا جایی را که مناسب این مکان باشد،ذکر نمی کند.مورّخین عرب،این مکان را جزو بلاد جبال نامیده اند و مورّخین قدیم عجم،این جا را«مدی»گفته اند و در تورات،این مکان را به اسم«مادای»ضبط کرده اند و«مادای»و «مدی»مشتق از«مد»می باشد که پیشدادیان را سلاطین«مد» می گویند و اهل ایران را مورّخین فرنگ از طایفۀ«مد»می دانند که آنها قبل از آریان بوده اند که ایران را مشتق و منسوب به همان آریان می دانند و این مکان را به همان اسم طایفۀ«مد»،در تورات«مادی» نوشته اند؛لیکن شهرت نداشته است. (1)