بر کرانه نور صفحه 199

رسول الله، چرا از دست من ناراحت هستید؟ حضرت فرمود: شنیدم در هر منزل یک گوسفند ذبح کرده و غذا می پختی و بین حاجیان تقسیم می کردی؟ عرض کرد: آری، یابن رسول الله. چون وضع مالی خوبی داشت عرض کرد آری، برای رضای خدا این کار را کردم. حضرت فرمود: مگر نمی دانستی در این کاروان افراد مؤمنی هستند که آبرومندند و نمی توانستند مانند تو این کار را انجام دهند، هر بار که این کار را می کردی بعضی از آن ها احساس ذلت و کوچکی کردند.

حفظ آبروی دیگران

دین مبین اسلام حساسیت زیادی نسبت به عزت دیگران دارد. انسان باید مراقب باشد نه خود ذلت بکشد و نه دیگران را به ذلت بکشاند. البته مساله تواضع با ذلت متفاوت است. گاهی ممکن است فردی کفش شما را جفت کند و جلوی پای شما بگذارد که این نشان تواضع است نه ذلت.

خصلتی ویرانگر

در بعضی از روایات آمده است که اگر فردی به خاطر مال یک ثروتمند برای او تواضع کند دو ثلث دینش را از دست داده است. (1) گاهی انسان به یک پولداری سلام کرده و برای او تواضع می کند چون اهل خیر است، مثلا مجالس روضه برپا می کند و به برپایی مجالس اهل بیت علیهم السلام کمک می کند. از فقرا و نیازمندان دستگیری می کند، چنین انسانی که اهل خیر است، شایسته احترام و تواضع است و باید او را احترام کنند. اما گاهی به خاطر مال او این کار را می کند که طبق روایت دو ثلث دین خود را از دست می دهد. بسیار مهم است که انسان عزت نفس خود و دیگران را مراقب باشد و در عین حال می تواند با رعایت عزت نفس، متواضع نیز باشد.