کتابخانه بالقرآن

بر کرانه نور صفحه 383

صفحه 383

عبادتی مهم

در هر صورت دعا یکی از مهم ترین عباداتی است که در اسلام وارد شده است. (1) از امام علیه السلام سؤال می کند من فرصت کمی دارم، آیا قرآن بخوانم یا دعا؟ امام علیه السلام می فرمایند: اگر فرصت کم است دعا بخوان.

در روایت دیگر از امام علیه السلام سؤال می کند من فرصت کمی دارم آیا به نماز مشغول باشم یا به دعا؟ حضرت فرمود: به دعا مشغول باش.

در روایتی از رسول خدا صلی الله علیه و آله نقل شده است که فرمودند:

«الدُّعَاءُ مُخُ الْعِبَادَه؛ (2) دعا مغز عبادت است.»

اگر یک میوه و یا یک چیز خوردنی که دارای پوست و مغز است را در نظر بگیرید، اگر مغز نداشته باشد هیچ ارزشی ندارد و هر چه پوست آن بزرگ و شکل و جلوه آن زیبا باشد ولی وقتی مغز نداشته باشد ارزشی ندارد. رسول خدا صلی الله علیه و آله در این روایت شریف می فرمایند که دعا مغز عبادت است. یعنی عبادتی که مغز ندارد ارزش ندارد. در قرآن کریم و احادیث توجه زیادی به دعا شده است و از لسان مبارک ائمه علیهم السلام و رسول اکرم صلی الله علیه و آله دعاهای زیادی نقل شده است و نیز دستور فرمودند که ما دائماً در حال توجه و دعا باشیم. حال ممکن است سوال شود چرا این قدر دعا در اسلام اهمیت پیدا کرده است و چرا اسلام توجه زیادی به دعا دارد؟ شاید علت آن این باشد که اصل خلقت برای

1- . الفقه المنسوب إلی الإمام الرضا علیه السلام ، ص345: «أَرْوِی عَنِ الْعَالِمِ علیه السلام أَنَّهُ قَالَ لِکُلِّ دَاءٍ دَوَاءٌ سَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِکَ فَقَالَ لِکُلِّ دَاءٍ دُعَاءٌ فَإِذَا أُلْهِمَ الْعَلِیلُ الدُّعَاءَ فَقَدْ أُذِنَ فِی شِفَائِهِ ثُمَّ قَالَ لِیَ الْعَالِمُ علیه السلام الدُّعَاءُ أَفْضَلُ مِنْ قِرَاءَهِ الْقُرْآنِ لِأَنَّ اللَّهَ جَلَّ وَعَزَّ یَقُولُ قُلْ ما یَعْبَؤُا بِکُمْ رَبِّی لَوْ لا دُعاؤُکُمْ فَقَدْ کَذَّبْتُمْ فَسَوْفَ یَکُونُ لِزاماً وَإِنَّ اللَّهَ یُؤَخِّرُ إِجَابَهَ الْمُؤْمِنِ شَوْقاً إِلَی دُعَائِهِ وَیَقُولُ صَوْتٌ أُحِبُّ أَنْ أَسْمَعَهُ وَیُعَجِّلُ إِجَابَهَ دُعَاءِ الْمُنَافِقِ وَیَقُولُ صَوْتٌ أَکْرَهُ سَمَاعَهُ. وَأَفْضَلُ الدُّعَاءِ الصَّلَاهُ عَلَی رَسُولِ اللَّهِ صلی الله علیه و آله وَالدُّعَاءُ لِإِخْوَانِکَ الْمُؤْمِنِینَ ثُمَّ الدُّعَاءُ لِنَفْسِکَ بِمَا أَحْبَبْتَ وَأَقْرَبُ مَا یَکُونُ الْعَبْدُ مِنَ اللَّهِ إِذَا کَانَ فِی السُّجُودِ».
2- . عده الداعی و نجاح الساعی، ص29.