پرچمدارمعارف علوی درعصرقاجار صفحه 75

صفحه 75

تاریخ سیاسی ایران در دوره فترتی که در فاصله سلسله صفویه تا سلسله قاجاریه اتفاق افتاد، در بررسی ای کلی نشان می دهد که عالمان شیعی در این دوره در انزوای سیاسی قرار گرفته و از دخالت در مسائل سیاسی و حکومتی برکنار بودند. در این سالیان طولانی که بیش از نیم قرن به طول انجامید،کمتر عالِم و فقیه نامور شیعی به صورت فعال در عرصه سیاست ایران مشاهده می شود.

رویکرد عالمان دینی در این عصر به علوم اسلامی و توسعه و تعمیق آن و نیزاعراض از مسائل حکومتی با این فرضیه قابل تبیین است که در این دوران، به دلیل ظهور پادشاهان جباری مانند محمود واشرف افغان که خود از اهل تسنن بودند و نیز نادر شاه افشار که دارای روحیّه نظامی گری و گرایش های اعتقادی به اهل تسنن بود و نتیجه قهری این امور که بی توجهی و بی اعتمادی پادشاهان نسبت به عالمان شیعی بود، سبب کناره جویی عالمان دینی ازدستگاه حکومت گردید.

این نوع رفتار سیاسی حاکمان سیاسی در قبال عالمان دینی در دوران کریم خان زند و جانشینی او نیز ادامه یافت. البته با وجود این که دیدگاه پادشاهان زندیه و رفتار آنان نسبت به عالمان دینی مثبت و همراه باتکریم و احترام بود،(1) لیکن این نگرش مثبت آنها نیز نتوانست عالمان بزرگ شیعه را به در بار نزدیک گرداند.

آنچه از گزارش های تاریخی به دست می آید این است که علامه وحید


1- . بهبهانی، آقا احمد، همان: 16.
کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه