اعتقادما صفحه 60

ما معتقدیم:جهان آفرینش صحنه نظام احسن است،یعنی نظم موجود عالم شایسته ترین نظمی است که می تواند بر جهان حکمفرما باشد،همه چیز روی حساب است و هیچ گونه مطلبی بر خلاف حق و عدالت و نیکی در آن وجود ندارد،و اگر بدیها در جامعه انسانی دیده می شود از ناحیه خود آنهاست.

تکرار می کنیم ما معتقدیم:عدل الهی یکی از پایه های الهی جهان بینی اسلامی است،و بدون آن مساله توحید و نبوت و معاد نیز به خطر می افتد-دقت کنید.

در حدیثی می خوانیم که امام صادق (ع) پس از این که تایید فرمود:«ان اساس الدین التوحید و العدل،پایه و اساس دین توحید و عدالت است ،افزود:«اما التوحید فان لا تجوز علی ربک ما جاز علیک،و اما العدل فان لا تنسب الی خالقک ما لامک علیه،توحید آن است که آنچه بر تو رواست،بر خدا روا نداری (و او را از تمام صفات ممکنات پاک و منزه بشمری) و اما عدل آن است که عملی را به خدا نسبت ندهی که اگر آن را خودت انجام می دهی،تو را به خاطر آن ملامت می کند»-دقت کنید. (13)

منابع چهار گانه فقه

منابع فقهی ما همان گونه که در گذشته نیز اشاره شد،چهار چیز است:

نخست کتاب الله قرآن مجید است که سند اصلی معارف و احکام اسلام می باشد.

دوم سنت پیامبر (ص) و«امامان معصوم اهل بیت-علیهم السلام.

سوم اجماع و اتفاق علما و فقهاست که کاشف از نظر معصوم باشد.

و چهارم دلیل عقل است و منظور از دلیل عقل،دلیل عقل قطعی است،و اما دلیل عقل ظنی مانند«قیاس و«استحسان در هیچ یک از مسائل فقهی نزد ما قابل قبول نیست،بنابراین هر گاه فقیه با گمان خویش مصلحتی

را در چیزی ببیند که در کتاب و سنت حکم آن به خصوص وارد نشده است،نمی تواند آن را به عنوان یک حکم الهی معرفی کند،و همچنین پناه بردن به قیاسهای ظنی و امثال آن برای کشف احکام شرع نزد ما جایز نیست،اما در مواردی که انسان یقین پیدا کند مانند یقین به زشتی ظلم و دروغ و سرقت و خیانت،این حکم عقل معتبر است و به مقتضای کل ما حکم به العقل حکم به الشرع بیانگر حکم شرع است.