شیعه‌شناسی صفحه 26

بین می‌برد. ولی حفظ وحدت و آرامش در جامعه اسلامی نخستین رمز ادامه حیات اسلام است و این اسلام نوپا تاب آن را نداشت که در برابر موجهای سهمگین فتنه پایداری کند و اگر نبود کشتی نجات علی علیه‌السلام ، اسلام در دریای مصایب و فتنه‌ها غرق می‌شد و این‌جا رمز جاودانگی اسلام فهمیده می‌شود. آری رمز و کلید صیانت اسلام و تداوم آن در قرون و اعصار بدست علی علیه‌السلام رقم می‌خورد. بنابراین ایشان در این سالها انتخاب شأنیت وزیر در حکومت اسلامی را برمی‌گزینند و به دادن مشاوره به خلفا در زمینه‌های مهم حکومتی می‌پردازند. (و اَنَا لکم وَزیرا خیر لکم منّی امیرا) (1)و من برای شما وزیر باشم بهتر است از آن که امیر باشم.

برای نمونه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

الف ـ دادن مشاوره‌های جنگی: ابوبکر درباره فتح شام با علی علیه‌السلام مشورت کرد و خیلی از این مشورت استقبال نمود. او در این باره می‌گوید: «این وارث علم پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم است سخن او در جهاد با روم مرا تشویق، تحریض و دلگرم ساخته است». (2)

3ـ شرکت دادن یاران و فرزندان خود در فتوحات و جنگهای اسلامی:

الف ـ شرکت مالک اشتر در جنگ قادسیه و فتح نصیبین و نیز شرکت وی در جنگ روم. (3)

ب ـ شرکت حذیفة‌بن یمان در جنگ نهاوند که تستر و اردبیل به دست وی فتح شد. عمار یاسر نیز در این جنگ فرمانده سوارکاران بود. (4)

ج ـ حضور فعال حجربن عدی در جنگ قادسیه.

1-
2-
3-
4-
1- خطبه 92، نهج‌البلاغه، ترجمه محمد دشتی، انتشارات نسیم حیات، بهار 72، البته باید توجه داشت که این خطبه پس از قتل عثمان ایراد شده است. تحلیلی بر مواضع سیاسی امام علی علیه‌السلام از رحلت پیامبر تا قتل عثمان / قائدان.
2- الفتوح، ابن اعثم، ج 1، ص 97.
3- اخبارالطوال، دینوری، ص 120.
4- العبر فی خبر من غبر، ذهبی، ج 1، ص 25، و فتوح الشام، واقدی، ج 2، ص 36.