آیین ما (اصل الشیعه) صفحه 116

هدف اصلی دور شویم، به خصوص اینکه مطلب روشنتر از آن است که کسی در آن تردید نماید.

قابل توجه اینکه در همان زمان که امویان و بنی عباس مرتباً مشغول تحکیم پایه های سلطنت و حکومت خود و مبارزه با دشمنان بودند، و بساط عیش و نوش گسترده و آشکارا به هر گونه لهو و لعب دست می زدند، فرزندان علی علیه السلام تمام توجه خود را صرف علم و عبادت و ورع و بی اعتنایی به ظواهر فریبنده زندگی مادی دنیا نموده و هیچ گونه دخالتی در امر سیاست- همان سیاستی که آن روز به معنای دروغ و مکر و خدعه بود- نداشتند.

روشن است این تفاوت، تأثیر فراوانی در گسترش مذهب تشیّع و توجه مسلمانان نسبت به خاندان پیغمبر داشت، افکار عمومی را از بنی امیّه و بنی عباس رویگردان و به اهل بیت علیهم السلام متوجه می ساخت.

این نکته نیز بدیهی است که مردم آن زمان مانند هر زمان دیگر اگر چه غالباً نسبت به امور مادی علاقه شدیدی داشتند و محبّت آنها نسبت به مال و ثروت جای انکار نبود، ولی در عین حال معنویت و علم و روحانیّت آنها، موقعیت شایان خود را در افکار و نفوس مردم هنوز از دست نداده بود.

به خصوص اینکه از زمان پیغمبر صلی الله علیه و آله چندان دور نیافتاده بودند و آثار تعلیمات آن حضرت هنوز در افکار آنها باقی بود، و اسلام هم با آن وسعت نظری که دارد هرگز مانع از طلب دنیا از طریق مشروع نبود.

از طرفی مسلمانان آشکارا می دیدند که اسلام همان آیینی است که درهای خیر و برکت را به روی آنها گشوده و سرچشمه های خوشبختی و سعادت را به سوی اجتماع آنان سرازیر ساخته است؛ پادشاهان ایران و روم را در برابر آنان به خضوع وا داشته، و کلید خزاین شرق و غرب را به دست آنها داده است.

خلاصه پیروزیها و افتخاراتی نصیب عرب کرد که حتی گوشه ای از آن را هم به خواب نمی دیدند.