آیین ما (اصل الشیعه) صفحه 167

صفحه 167

متأسّفانه هیچ یک از دانشمندان اهل سنّت را ندیده ایم که پاسخ قانع کننده ای به این پرسشها بدهد و حق مطلب را ادا کند، در حالی که آنها موظفند توضیح کافی در این باره در اختیار ما بگذارند و بگویند چرا باب اجتهاد(1) به روی آنها بسته شده؟!(2)


1- اخیراً علمای الازهر ضرورت فتح باب اجتهاد را مطرح کرده اند از جمله سید رشید رضا. ر. ک: الوحده الاسلامیه، تألیف عبدالمتعال الصعید، ص 99؛ میدان الاجتهاد، تألیف دکتر عبدالدائم البقری الانصاری، ص 14؛ الفلسفه السیاسیه للإسلام، تألیف علامه عبیدی، ص 31؛ النواه فی حقل الحیاه، ص 124؛ یوم الاسلام، ص 189؛ به نقل از هذی هی الشیعه، تألیف باقر شریف القرشی، ص 220- / 224
2- از جمله مسایلی که در میان برادران اهل سنّت مشهور و معروف است و هیچ گونه دلیلی برای آن وجود ندارد مسأله انحصار مذاهب در چهار مذهب معروف و به عبارت دیگر حق اجتهاد را در انحصار چهار نفر قرار دادن و از بقیه سلب کردن است. هیچ یک از دانشمندان آنها دلیل قانع کننده ای برای این امتیاز و تبعیض نابجا ذکر ننموده اند، فراموش نمی کنم در سفری که برای حج بیت اللَّه الحرام به« مکه» مشرف شده بودم، بنا به معرفی بعضی از مدرسین معروف حوزه علمیه قم به اتّفاق چند نفر از دوستان اهل فضل به دیدن یکی از دانشمندان اهل سنّت که از مدرسین حرم شریف و صاحب تألیفات متعددی بود، رفتم. حقاً دانشمند روشن ضمیر و خوش محضر و بااطلاعی بود، در اثنای راه که می رفتیم به فکر بودیم یک مسأله علمی مطرح کرده و از وی استفاده نماییم، مسأله« انحصار مذهب در چهار مذهب» به نظرم آمد، پس از برگزار ساختن مراسم تعارفات معمولی مسأله را مطرح ساختم و گفتم: شَیْخَنا! مَا الدَّلِیلُ عَلی حَصْرِ المَذاهِبِ فی الأرْبَعِ؟: دلیل بر انحصار مذاهب در چهار مورد چیست؟ و آماده بودم بحث مشروحی در این زمینه میان ما و او رد و بدل شود و به مسأله مفتوح بودن باب اجتهاد بکشد، ولی ناگهان دیدم بدون هیچ تأمل و مکثی، دانشمند مزبور با صراحت و صداقت کامل در پاسخ سؤال من گفت:« لَا دَلِیْلَ عَلَیْهِ!؛ هیچ گونه دلیلی بر این موضوع نیست»! ولی گویا عامل اصلی این انحصار از نظر اهل سنّت جلوگیری از تشتت و پراکندگی جوامع اسلامی بوده، در حالی که این فکر کاملًا اشتباه است، زیرا علاوه بر اینکه جلو تشتت و پراکندگی گرفته نشده بلکه به صورت زننده ای در چهار مذهب تثبیت گردیده است، رکود و نابسامانی وجود و عدم تحرک خاصی در فقه آنان به وجود آورده است، در حالی که فقه شیعه بر اثر مفتوح دانستن باب اجتهاد، مخصوصاً قول به تحریم« تقلید میت»( دانشمندان و فقهایی که در حیات نیستند) جز در موارد بقای بر تقلید، توسعه فوق العاده و تحرک خاصی یافته است و اتفاقاً فاصله میان پیروان و مقلدین دو مجتهد شیعه از فاصله میان پیروان مذاهب چهارگانه بسیار کمتر است. و اگر اصل« تقلید اعلم» که در میان شیعه معروف است به طور صحیحی عملی گردد یعنی پس از درگذشت یک مرجع بزرگ، علمای طراز اوّل بنشینند و اعلم را انتخاب نمایند هم با اتمام موازین فقهی جور می آید و هم نتیجه آن، اتحاد تمام مردم عصر واحد در مسائل فرعی خواهد بود
کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه