آیین ما (اصل الشیعه) صفحه 180

تاکنون بوده است؛ ولی اهل سنّت پس از رحلت پیامبر صلی الله علیه و آله حق خمس بنی هاشم را قطع کرده و آن را جزء بیت المال ساختند، نتیجه این شد که نیازمندان بنی هاشم هم از زکات محروم ماندند و هم از خمس!

گویا امام شافعی در کتاب معروف خود به نام «الأمّ»، ص 69 به همین نکته اشاره می کند آنجا که می گوید: «... اما خاندان پیغمبر صلی الله علیه و آله که به جای زکات خمس برای آنها مقرر شده به هیچ وجه از زکات و صدقات واجبه نمی توانند استفاده کنند، و اگر کسی چیزی به آنها بدهد کافی نیست و تکلیف او ادا نمی شود ...» تا آنجا که می گوید: «نپرداختن حق آنها از خمس مجوز این نمی گردد که از زکات که بر آنها حرام است استفاده کنند»!

ولذا فقهای اهل سنّت هم عملًا باب «خمس» را از کتابهای خود حذف کرده و در تألیفات خود مطلقاً بحثی تحت این عنوان ندارند؛ در حالی که فقهای شیعه در هر کتاب کوچک و بزرگ فقهی خود بحث مستقلی درباره خمس، مانند زکات دارند.

فقط دانشمند معروف ابو عبیدالقاسم بن سلام متوفای 224 هجری در کتابی که به نام کتاب الاموال نگاشته و از کتابهای بسیار نفیس اسلامی است بحث مشروحی درباره خمس و چیزهایی که خمس به آن تعلق می گیرد و مصرف و سایر احکام آن، ذکر کرده، و اتفاقاً اکثر مطالب او موافق عقیده مشهور علمای شیعه است، کسانی که مایل باشند می توانند صفحات 303 تا 349 کتاب مزبور را مطالعه نمایند.

این بود بحث کوتاهی درباره عقیده شیعه در مورد دو عبادت اسلامی که تنها «جنبه مالی» دارد یعنی خمس و زکات. اما عباداتی که هر دو جنبه را دارد: هم جنبه بدنی و هم جنبه مالی، دو چیز است: حج و جهاد.