پیشگامان تشیع در ایران: همراه با رویکردی تفصیلی به رجال اشعریان صفحه 110

نموده(1) دانسته اند(2) و علتْ را اختصار در نسب ذکر نموده اند، در جواب گفته شده: اختصار در نسب در این گونه موارد صحیح نیست بلکه در نسب هایی همانند بابویه و قولویه صحیح است(3) ولی «اسماعیل بن سعد الاحوص» با «اسماعیل بن آدم» هر دو از لحاظ زمانی در یک محدوده قرار می گیرند و علامه برای هر کدام عنوانی مستقل قرار داده است که بیان گر عدم اتحاد این دو در نزد ایشان است.(4)

157 . اسماعیل بن سعد الاحوص الاشعری القمی

157 . اسماعیل بن سعد الاحوص الاشعری القمی

شیخ طوسی او را با عنوان یاد شده، جزء اصحاب حضرت امام رضا علیه السلام دانسته و توثیقش نموده است(5). برقی او را جزء اصحاب امام کاظم علیه السلام دانسته است(6). با توجه به قراین، روشن می شود که «احوص» لقب سعد می باشد؛ نه «اسماعیل». یکی از قرینه ها این است که کلینی در باب نوادر کتاب وصیت کافی، از سعد بن اسماعیل بن الاحوص روایتی را ذکر کرده است(7). سعد فرزند اسماعیل بن سعد الاحوص است(8).

در روایت کافی، از سعد الاحوص به «الاحوص» تعبیر شده. قرینه دیگر این است که شیخ طوسی در رجال و فهرست از سعد بن سعد با عباراتی نظیر: سعد بن سعد الاحوص بن سعد(9) یا سعد بن الاحوص الاشعری(10) و سعد بن سعد الاشعری(11) یاد می نماید.

وی از حضرت امام رضا علیه السلام روایت می کند و احمد بن محمد بن عیسی، محمد بن خالد و یونس بن عبد الرحمن از راویان وی محسوب می شوند(12).

158 . اشعث بن اسحاق القمی

158 . اشعث بن اسحاق القمی

ابن حجر وی را با نام «اشعث بن اسحاق بن سعد بن مالک بن هانی بن عامر بن ابی

1- 1. همان، ص 367، ش 12.
2- 2. قاموس الرجال، ج 2، ص 16، (به نقل از شهید ثانی)، الجامع فی الرجال، ج 2، ص 445.
3- 3. قاموس الرجال، ج 2، ص 16.
4- 4. رجال العلامه الحلی، ص 9، ش 13.
5- 5. رجال الطوسی، ص 367، ش 12.
6- 6. رجال البرقی، ص 51.
7- 7. الکافی، ج 7، ص 63.
8- 8. الجامع فی الرجال، ج 2، ص 452.
9- 9. رجال الطوسی، ص 378، ش 4.
10- 10. الفهرست، ص 76، ش 309.
11- 11. همان، ص 765، ش 307.
12- 12. جامع الرواه، ج 1، ص 96/ الجامع فی الرجال، ج 2، ص 452/ معجم رجال الحدیث، ج 3، ص 138.